Soru arşivi yükleniyor…
Sorular yükleniyor…
Sınav ve konu sorularıyla çalış. Cevabını kontrol et, zorlandığın soruları kaydet ve yeniden çöz.
193 sorunun metninde arama yapabilirsin.
Diğer 3 görselli soruları kendi sayfalarında çözebilirsin.
Kendi cevabını düşün, sonra yayımlanmış cevapla karşılaştır. Değerlendirmeyi sen yaparsın.
İlerleme yükleniyor…
Kira sözleşmesi karşılıklı tam iki tarafa borç doğuran sözleşmedir. Yalnız kullanma veya kullanmayla birlikte yararlanma yetkisi verir. Kira sözleşmesi, kiralayan bakımından sürekli edimli, kiracı bakımından dönemlik edimli bir sözleşmedir. Süreli bir sözleşmedir. Kira sözleşmesinin geçerliliği şekle bağlı değildir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
• Kiralanan, konut olarak oturmaya özgülenmiş olan taşınmazlar ve yalnız işyeri olarak kullanılmaya özgülenmiş çatılı yerler olmalıdır. • “çatılı işyeri” sözcük öbeği, bize taşınmazın yapılı olması gereğini göstermektedir. • Kira sürelerinin altı aydan daha uzun süreli olmaları gerekmektedir. • Konut veya çatılı işyeri kirasına ilişkin sözleşme, kullanımı bunlarla birlikte kiracıya bırakılan taşınır ya da taşınmaz eşyayı da kapsar (TBK 339/I, cüm. 1).
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Ürün (hasılat) kirası sözleşmesiyle, kiralayan, ürün (hasılat) getiren bir (taşınır ya da taşınmaz) malın ya da hakkın kira parası karşılığında kullanılması ve ondan yararlanılması yetkisini kira süresi boyunca kiracıya bırakma borcu altına girer (TBK 357). Ürün kirasının, adi kiradan çarpıcı bir farkı, kiracı, kiralananda, özgülendiği amaca uygun olarak kullanılmasıyla elde edilmesi olanaklı olan ürünleri elde edecek alışılmış faaliyetlerde bulunmakla yükümlü olmasıdır (TBK 364). Kiralananda ürün verme özelliği var ve kira sözleşmesinin amacı –salt kullanma değil kiralananın kullanılması ve ondan yararlanılması ise, ürün kirası bulunduğu söylenebilir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
• Kiracı, ayıbın giderilmesini veya kira parasından ayıpla orantılı indirim isteme haklarını seçimlik olarak kullanabilir; ayıp önemli ise, kiracının, bu haklarının yanında üçüncü seçenek olarak sözleşmeyi fesih hakkı da vardır (TBK 305). • Kiracı, uygun bir süre vererek kiralayandan ayıbın giderilmesini isteyebilir. • Önemli ayıp varsa kiracı için kira parasının ayıpla orantılı olarak indirilmesini isteme hakkı da, seçimlik bir olanaktır (TBK 305/I). • Kiralanandaki ayıp, kiracının zarara uğramasına yol açmışsa, o, zararının tazminini de isteyebilir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Kiracının aslî borçları kira parasını ödeme (TBK 313) ve sözleşme sona erdiğinde kiralananı geri vermedir (TBK 334).
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Kiracının kiralananı özenle kullanma, kiralanan taşınmaz ise taşınmazda oturan kişilere ve komşulara saygı gösterme (TBK 316), kiralananın olağan kullanımı için gereken temizlik ve bakım giderlerini ödeme (TBK 317), ayıpları (TBK 318) ve zaptı kiralayana bildirme (TBK 309), ayıpların giderilmesi için kiralananda yapılan çalışmalara ve bakım, satış ya da sonraki kiralama için zorunlu ölçüde kiralananın görülmesine (taşınmaz ise, gezilip görülmesine) katlanma (TBK 319) gibi yan borçları bulunmaktadır. Ayrıca, sözleşmeyle kararlaştırılmışsa, kiracının yan giderleri ödeme (TBK 315, 341) ve konut ve çatılı işyeri kiralarında üç aylık kira parasını aşmayacak tutarda güvence gösterme (TBK 342) borçları da vardır.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Kiracının kira parasını ifada temerrüdü halinde, kiralayan kiracıya yazılı olarak süre verip, bu süre içerisinde ifada bulunmazsa sözleşmenin feshedileceğini bildirebilir (TBK 315/I). Bu süre taşınır ve olağan taşınmaz kiralarında en az on gün iken, konut ve çatılı işyeri kiralarında en az otuz gün olmak zorundadır (TBK 315/II).
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
• Belirli süreli sözleşme, süre tamamlandığında kendiliğinden son bulur (Konut ve çatılı işyerleri için özel düzenleme var) • Belirsiz süreli ise, tarafların herhangi birinin fesih bildirimiyle sona erdirilebilmektedir. • Önemli sebeplerle fesih ile de sözleşme sona erdirilebilmektedir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
• Kiralananı kendisi, eşi, altsoyu, üstsoyu veya kanun gereği bakmakla yükümlü olduğu diğer kişiler için konut ya da işyeri gereksinimi sebebiyle kullanma zorunluluğu varsa (TBK 350/b. 1), • Kiralananın yeniden inşası veya imarı amacıyla esaslı onarımı, genişletilmesi ya da değiştirilmesi gerekli ve bu işler sırasında kiralananın kullanımı imkânsız ise (TBK 350/b. 1) • Kiralananın mülkiyetinin üçüncü bir kişiye devri halinde onun (yeni malikin) kendisinin, eşinin, alt veya üstsoyunun ya da kanunen bakmakla yükümlü olduğu kişilerin konut ya da işyeri gereksinimine ihtiyacı varsa kiralayanlar yasal sürelere uygun şekilde ihbarda bulunarak dava açabilirler.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
• Kiracı yazılı boşaltma üstlenmesi (tahliye taahhüdü) vermiş, fakat üstlendiği tarihte kiralananı boşaltmamışsa bu tarihten itibaren bir ay içerisinde (TBK 352/I), • Kiracının veya birlikte yaşadığı eşinin aynı ilçe veya belde belediye sınırları içinde oturmaya elverişli bir konutu bulunması durumunda kiraya veren, kira sözleşmesinin kurulması sırasında bunu bilmiyorsa, sözleşmenin bitiminden başlayarak bir ay içinde (TBK 352/III) • Kiracı, bir yıldan kısa süreli kira sözleşmelerinde kira süresi içinde; bir yıl ve daha uzun süreli kira sözleşmelerinde ise bir kira yılı veya bir kira yılını aşan süre içinde kira bedelini ödemediği için kendisine yazılı olarak iki haklı ihtarda bulunulmasına sebep olmuşsa kiraya veren, kira süresinin ve bir yıldan uzun süreli kiralarda ihtarların yapıldığı kira yılının bitiminden başlayarak bir ay içinde dava açmak suretiyle kira sözleşmesini sona erdirebilir (TBK 352/II).
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Kullanım ödüncü (ariyet), ödünç verenin bir şeyin karşılıksız (ivazsız) olarak kullanılmasını ödünç alana bırakmak ve ödünç alanın da o şeyi bizzat kullandıktan sonra geri vermekle yükümlü olduğu sözleşmedir (TBK 379).
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Taşınırlar, taşınmazlar ya da haklar kullanım ödüncüne konu oluşturabilir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Kullanım ödüncü sözleşmesi şekle tâbi değildir. Ödüncün konusu taşınmaz dahi olsa, sözleşme şekle tâbi değildir
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Ödünç veren, ödünç konusunu ödünç alana teslim etmekle yükümlüdür. Bu, onun aslî edim yükümlülüğüdür. Ağır kusur ve ihmali dışında ayıptan ve zapttan sorumluluğu yoktur. Ayrıca ödünç alanın yaptığı olağanüstü masrafları tazmin etme (ödeme) yükümlülüğü vardır. Bu yükümlülük en geç sözleşme sona erdiğinde geri verme istenirken ifa edilmelidir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
• Ödünç alanın aslî borcu, sözleşme sona erdiğinde ödünç aldığı şeyi geri vermedir. • Ödünç alanın,ödünç konusunu sözleşmede belirlenen tarzda bizzat kullanma, başkasına kullandırmama borcu vardır. Ödünç alan, kullanma bakımından bu borçlara aykırı davranırsa, beklenmedik durum (kaza) dolayısıyla meydana gelen zararlardan da sorumlu tutulur. • Ödünç alan, kullanmanın olağan sonucu olan örneğin arabanın kaportasındaki ezik ya da çürük yerleri onartma, yıpranmış lastikleri değiştirme gibi olağan bakım ve onarım masraflarını karşılamalıdır (TBK 381/I).
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
• Sözleşmede belirli bir süre kararlaştırılmışsa, sürenin dolmasıyla sözleşme sona ermektedir. • Belirsiz süreli ödünçte sona erme, amacı belirlenmiş bir kullanma için verilmiş olup olmamasına göre ikili bir ayırımla düzenlenmiş bulunmaktadır. 1. Kullanma amacı belirlenerek ödünç vermede belirlenen amaca uygun olarak kullanmasıyla sözleşme sona ermiş olur. 2. Kullanma amacı belirlenmeksizin ödünç vermede ise, ödünç veren, herhangi bir sebep göstermeksizin ve dilediği zaman ödünç konusunun geri verilmesini isteyebilir (TBK 384). • Ödünç alanın ölümü halinde kendiliğinden son bulur (TBK 385).
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Tüketim ödüncü, ödünç verenin bir miktar paranın veya tüketilebilir bir şeyin mülkiyetini ödünç alana devretmeyi borçlandığı ve ödünç alanın da aldığıyla aynı cinsten şeyi miktar veya değer itibariyle geri vermeyi borçlandığı sözleşmedir (TBK 387).
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Bankalar mevzuatında ve tüketiciyi koruma mevzuatında tüketim ödüncünün değişik çeşitleri düzenlenmekte ise de, TBK adi ve ticarî tüketim ödüncü ayırımı yapmaktadır. Adi tüketim ödüncü, ticarî olmayan tüketim ödüncünü ifade eder. Buna karşılık ticarî tüketim ödüncü ise, taraflarından biri için ticarî iş niteliğindeki (TTK 19/2) veya tacirler arasında meydana gelen ya da bir ticarî işletmeyi ilgilendiren ödünç anlamına gelmektedir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
• Ödünç verenin aslî borcu, ödünç konusu şeyi ödünç alana teslim borcudur. Ödünç veren, borçlandığı ödünç konusunu teslim etmekle, aynı zamanda mülkiyetini de ödünç alana geçirmektedir. • Ödünç alan sözleşmenin kuruluşundan sonra ödeme güçsüzlüğüne (acze) düşmüş ise, ödünç veren, ödünç konusunu teslimden kaçınabilir (TBK 390/I). • Ödünç veren teslim borcunu yerine getirmezse, ödünç alan, teslimi isteme hakkını ödünç verenin temerrüde düştüğü tarihten itibaren altı (6) ay içerisinde kullanmazsa, bu hak zamanaşımına uğrar (TBK 389).
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
• Adi ödünçte, sözleşmeyle kararlaştırılmışsa anapara faizi ödeme yükümlülüğü vardır. Sözleşmede böyle bir kayıt yoksa, adi ödünçte borçluya anapara faizi ödeme yükümlülüğü getirilemez. Buna karşılık, sözleşmeyle kararlaştırılmış olsa da olmasa da ticarî ödünçte her durumda anaparaya faiz ödenir (TBK 387). • Temerrüt faizi açısından ise, ister adi ister ticarî ödünç olsun, sözleşmeyle kararlaştırılmış olmasa da, faiz borcunun doğduğu tarihte ilgili mevzuattaki faiz oranı uygulanır (TBK 120). Yalnız sözleşmeyle kararlaştırılmış anapara faizi oranı belirlenmiş, fakat temerrüt faizi oranı sözleşmede kararlaştırılmamışsa, yıllık yasal faiz oranı sözleşmede belirlenen faiz oranından fazla ise, yasal faiz oranı uygulanır (TBK 120/III).
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Taraflarından işçinin belirli veya belirsiz bir süre için işverenin talimatına bağımlı olarak işgörmeyi ve iş sahibinin de buna karşılık işçiye bir ücret ödemeyi üstlendiği sözleşmeye hizmet sözleşmesi denilmektedir (TBK 393). Hizmet sözleşmesi, tam iki tarafa borç yükleyen sözleşmelerdendir. Aksi kararlaştırılmadıkça şekle tâbi değildir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
İşçinin borçları, işgörme (TBK 395), özen ve sadakat gösterme (TBK 396), ve işverenin emir ve talimatlarına uyma (TBK 399), teslim ve hesap verme (TBK 397) ve fazla çalışma (TBK 398) olmak üzere sıralanabilmektedir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
İşverenin temel borcu ücret ödeme borcudur (TBK 401 vd.). Bunun yanında, işveren, • iş verme, • işin gerektirdiği araç ve gereçleri sağlama (TBK 413) • giderleri karşılama (TBK 414 vd.) • işçiyi gözetme, • işçinin kişiliğini fiziksel, cinsel ve psikolojik saldırılara (mobbinge) karşı koruma (TBK 417) • kişisel verilerini koruma (TBK 419) • tatil ve iş arama izni verme (TBK 421 vd.) • çalışma belgesi (bonservis) verme (TBK 426) • işçi buluşlarına ödül verme (TBK 427) • eşit işlem yapma ve kıdem tazminatı verme yükümlülükleri altındadır.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
1. Haklı sebeplerin varlığı halinde hem işçi hem de işveren bir fesih bildiriminde bulunmaksızın her zaman sözleşmeyi feshedebilir (TBK 435). Dürüstlük kurallarına göre sözleşmeyi devam ettirmenin beklenemeyeceğini gösteren her durum ve koşul haklı bir sebep oluşturur (TBK 435/II). Yalnız, sözleşmeyi fesih sebebi yazılı olarak bildirilmelidir (TBK 435/I, cüm. 2). 2. Ayrıca, işveren, ödeme güçsüzlüğüne düşmüş olduğu takdirde, uygun bir süre içerisinde işçinin sözleşmeden doğan hakları için güvence vermezse işçi sözleşmeyi derhal feshetmek hakkına sahiptir (TBK 436).
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
İşverenin ölmesi her zaman sözleşmeyi sona erdirmez. Ancak eğer sözleşme ağırlıklı olarak işverenin kişiliği dikkate alınarak yapılmış olabilir. Yaşlı ya da hasta bir kimsenin bakımı için yapılan hizmet sözleşmesi buna bir örnektir. Böyle bir hizmet ilişkisi, işverenin ölümü ile son bulur ve işçi uğradığı zarar için hakkaniyete uygun bir tazminat isteyebilir (TBK 441/II).
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?