Soru arşivi yükleniyor…
Sorular yükleniyor…
Sınav ve konu sorularıyla çalış. Cevabını kontrol et, zorlandığın soruları kaydet ve yeniden çöz.
354 sorunun metninde arama yapabilirsin.
Diğer 3 görselli soruları kendi sayfalarında çözebilirsin.
Kendi cevabını düşün, sonra yayımlanmış cevapla karşılaştır. Değerlendirmeyi sen yaparsın.
İlerleme yükleniyor…
Bu tür kuramların ise doğal küme adcılığı ve benzerlik adcılığı olmak üzere iki çeşidi vardır.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Sıkı adcılık kuramında kabul edilen tek temel onkolojik kategori, somut nesne kategorisi olup, temel onkolojik ilişki yoktur.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Sıkı adcılığın temel savı, indirgenemez özne yüklem önermelerinin bulunmadığıdır.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Sıkı adcılar, Çalışkanlık bir erdemdir ve Kırmızı bir renktir gibi temel önerme olmayan önermeleri, metafizikçe temel saydıkları önermelere, yani temel önermelere, dönüştürmek zorundadırlar. Bir temelolmayan önerme, bir temel önermeye dönüştürülebiliyorsa, böyle bir önermeye indirgenebilir özne-yüklem önermesi, metafizikçe temel olan bir önermeye dönüştürülebilmesi olanaksız ise, bu önermeye indirgenemez özne-yüklem önermesi denir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
(1)Kırmızı bir renktir özne-yüklem önermesini ele alalım. Sıkı adcı (1) önermesini (2) Tüm kırmızı şeyler rengi olan şeylerdir önermesine dönüştürecektir. Burada (1) önermesinin, (2) önermesini mantıksal olarak içerdiği açıktır; yani (1) doğru ise, (2) de mutlaka doğrudur. Ancak dönüştürmenin başarılı olması için (1) ve (2)’nin eşdeğer olması gerekir. Bu nedenle sıkı adcı, bu eşdeğerliği göstermek için, (2)’nin (1)’i mantıksal olarak içerdiğini de göstermek durumundadır. Bunun yürümediği şöyle ortaya konulmuştur. Doğru olan (3) Tüm kırmızı şeyler uzanımı olan şeylerdir. Önermesini ele alalım. O zaman, tam eşitlik (tam benzerlik, muadillik) gereği, (1) önermesi, (2) önermesini mantıksal olarak içeriyorsa, (3) önermesinin de (4) Kırmızı (ya da Kırmızılık) bir uzanımdır önermesini mantıksal olarak içermesi beklenir. Ancak (3), (4)’ü mantıksal olarak içermez. Çünkü (3) doğru iken, (4) yanlıştır. Bu nedenle (2), (1)’in bir dönüştürmesi sayılamaz.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Yüklem adcılığı kuramında tem temel onkolojik kategori nesne kategorisidir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Metafizik neden/açıklama aksiyomu, Çoğun üzerinde bir aksiyomu
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Öncelikle yüklem adcılığında, tıpkı sıkı adcılıkta olduğu gibi, temel olmayan önermelerin, temel önermelere dönüştürülmesi gerekir. Ancak yüklem adcılığındaki, sıkı adcılığa eklenmiş olan Uygulama ilişkisi bu dönüştürmeyi sağlamak için yeni bir yöntem sunamaz. Bu nedenle, sıkı adcılıkta karşımıza çıkan bazı özne yüklem önermelerinin salt somut nesnelerden söz eden önermelere dönüştürülememe sorunu, yüklem adcılığında da vardır. Başka bir deyimle, bu kuramda, bazı indirgenemez önermelerin varlığı söz konusudur.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
a. A şeyinin B olmasının metafizik nedeni, B yükleminin A şeyine uygulanır olmasıdır. b. A, B dir önermesinin doğruluğunun metafizik açıklayıcısı, ‘B’ yüklemi A somut nesnesine uygulanır önermesidir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
a. A1,..., An,... gibi şeylerin B olmasının metafizik nedeni B yükleminin A1,..., An,... şeylerin hepsine birlikte uygulanır olması dır. b. A1 B dir,..., An B dir,... doğru temel önermeler ise: A1 B dir,..., An B dir,... önermelerinin birlikte doğru olmalarının metafizik açıklayıcıları, ‘B’ yüklemi A1 şeyine uygulanır,..., B’ yüklemi An şeyine uygulanır,... önermeleridir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Aksiyomlar yalnız temel önermelere ilişkindir. Yüklem adcılığında, tıpkı sıkı adcılıkta olduğu gibi, temel olmayan önermeler temel önermelere dönüştürmek yoluyla indirgenmelidir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Kırmızı renk yükleminin anlamını belirlemek için, bu yüklemi kullanacak kişilere ilk örnek işlevinde olan bir domates, bir kiremit ve bir gelincik gibi kırmızı renkli somut nesneler gösterilip, kırmızı yükleminin anlamı öğretilir. Kırmızı yükleminin ilk örneklere uygulandığını dile getiren önermeler analitik a priori’dir. Buna karşılık, aynı yüklemin ilk örnek olmayan somut nesnelere uygulandığını dile getiren önermeler sentetik a posteriori’dir. Birinci önermeler anlam kuralı işlevindedir. İkincilerine, yani kırmızı yükleminin ilk örnek olmayan yeni bir somut nesneye uygulandığını dile getiren önermelere gelince, bunlar gözlemsel bilgi iletme işlevindedir. Nitekim bu önermelerin doğrulukları ancak yüklemin uygulandığı nesnelerin algılanmasıyla bilinebilir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Doğal Küme Adcılığı kuramının temel kategorileri, somut nesne, (soyut) küme ile doğal küme kategorileridir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Doğal Küme Adcılığı’nın Eleştirisi: Burada iki önemli eleştiriden söz edeceğiz. (i) Birinci eleştiriyi şöyle örneklendirebiliriz. kalbi-olan bir canlı ile karaciğeriolan bir canlı yüklemlerinin kaplamları aynıdır; yani anlamları farklı olan bu yüklemlerin ikisi de K gibi aynı bir doğal kümeyi gösterir. Buna göre, örneğin, Ahmet kalbi olan bir canlıdır önermesi ile Ahmet karaciğeri-olan bir canlıdır önermelerini ele alalım. Bu önermelerin yüklemlerinin anlamları farklı önermelerin kendilerinin de anlamları farklıdır. Oysa Doğal Küme Adcılığı’nda her ikisinin doğruluğunun metafizik açıklayıcısı özdeş olup, Ahmet K kümesinin öğesidir önermesidir. Ancak anlamları farklı olan önermelerin metafizik açıklayıcıları da farklı olmalıdır.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Benzerlik adcılığı kuramı’nın temel kategorileri somut nesne kategorisi ile küme kategorisi, temel ontolojik ilişkisi ise, somut nesneler arasındaki benzerlik ilişkisidir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Tümellerin işlevini gören, öğeleri benzerlik ilişkisi’ne dayanarak tanımlanmaya çalışılan benzer somut nesne kümeleridir. Bu kümelerin bütün öğelerinin en az bir ortak özelliği olması beklenir. Bunlara benzerlik kümeleri denir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
(1) ve (2) önermelerinin ortak öznesi Ahmet bir somut tekil terim olup, somut bir nesneyi, yani Ahmet adlı belli bir kişiyi gösterir. (1) önermesinin yüklemi olan insan bir nesne türü adı olup, birbirine benzeyen öğelerden oluşan tüm insanlar kümesini, (2) önermesinin yüklemi olan beyaz ise bir özellik türü adı olup, gene birbirine benzeyen öğelerden oluşan tüm beyaz renkli somut nesneler kümesini gösterir. (3) önermesinin öznesi olan çalışkanlık bir soyut tekil terim olup, birbirine benzeyen öğelerden oluşan tüm çalışkan somut nesneler kümesini, yüklemi olan erdem bir tür adı olup, gene birbirine benzeyen öğelerden oluşan tüm erdemli somut nesneler kümesini gösterir. Son olarak, (4) önermesinin öznesi olan yakut bir nesne türü adı olup, birbirine benzeyen öğelerden oluşan tek tek tüm yakutların kümesini, yüklemi olan kırmızı ise bir özellik türü adı olup, gene birbirine benzeyen öğelerden oluşan tüm kırmızı somut nesnelerin kümesini gösterir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Benzerlik adcılığı’nın ana görevi, her bir yüklemin ve somut tekil terim olmayan öznenin gösterdiği benzerlik kümesini belirlemektir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
(i) Benzerlik kümeleri, benzerlik aksiyomları dediğimiz bazı aksiyomları yerine getirmelidir. (ii) Benzerlik kümeleri, söz konusu terimin (yüklemin ya da somut tekil terim olmayan öznenin) anlamına uygun olması için, anlamı belirlemekte kullanılmış bütün ilk örnekleri kapsamalıdır.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Ahmet, kendisine, elimdeki pembe karanfil kendisine benzer.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Ahmet kardeşi Mehmet’e benzer ise, Mehmet de Ahmet’e benzer.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Bu soruyu cevaplandırmak için ilk olarak tanımları yazalım; (i)Bir benzerlik kümesi, A1, A2, A3,... gibi sonlu ya da sonsuz sayıda somut nesnelerden oluşan bir dizidir ki, bu dizide ardı ardına gelen somut nesneler birbirine benzerler, yani A1, A2’ye, A2, A3’e,.... benzer. (ii)Bir benzerlik kümesi, somut nesnelerden oluşan öğeleri ikişer ikişer birbirine benzer olan kümedir. (iii)Bir benzerlik kümesi, şu iki koşulu yerine getiren bir kümedir: (a) Bir benzerlik kümesi, somut nesnelerden oluşan öğeleri ikişer ikişer birbirine benzer olan kümedir. (b) Yukarıdaki (a) koşulunu yerine getiren kümenin dışında kalan her bir somut nesne bu kümenin en az bir öğesine benzer değildir. Bir yüklemin gösterdiği benzerlik kümesinin belirlenmesini örneklendirmek için kırmızı yüklemini ele alalım. Bu yüklem algısal bir yüklem olduğu için, anlamı ilkörneklerle belirlenir. Birinci ilk örnek kırmızı bir lastik top (yani rengi kırmızı, şekli küre, malzemesi lastik olan bir somut nesne); ikinci ilk örnek kırmızı bir kiremit (yani rengi kırmızı, şekli dikdörtgen prizma, malzemesi pişmiş kil olan bir somut nesne); üçüncü ilk örnek ise kırmızı boyalı oval bir tahta parçası (yani rengi kırmızı, şekli oval, malzemesi tahta olan bir somut nesne) olsun. Bu ilk örneklerin tek ortak özelliği renk özelliği, yani kırmızılıktır. (Dikkat edilirse bu ilk örneklerin belirlenmiş kırmızılık renk tonları farklıdır, ama bu farklı belirlenmişler gene de aynı kırmızılık belirlenebilirinin altındadır.) Ancak, görüldüğü gibi, bu ilk örnekler şekil ve malzeme bakımından farklıdırlar. Dolayısıyla ilk örneklerin ortak şekil özelliği veya ortak malzeme özelliği yoktur. Bu örnekteki ilk örnekler kümesinin öğeleri ikişer ikişer birbirine benzerdir. Genel olarak her ilk örnekler kümesinin öğeleri ikişer ikişer birbirine benzer olmalıdır. Bu ise (ii) tanımına uymaları anlamına gelir. Bu kümenin (ii) tanımına uygun olması ise, bu kümenin en az bir benzerlik dairesinin (yani (iii) tanımına uyan bir kümenin) alt kümesi olmasını sağlar. İkinci işlevin başarısını sağlamak için, ilk örnekler kümesi yalnız bir tek benzerlik dairesinin alt kümesi olacak biçimde seçilmelidir. Bu tek benzerlik dairesi elde edilirse, bir benzerlik kümesi olduğu beklenir. Böyle bir benzerlik kümesinin tüm öğeleri ilk örneklerin anlamını belirlediği yüklemin dile getirdiği özelliğindedir. Dolayısıyla bu benzerlik kümesi, yüklemin dile getirdiği özelliğin işlevini gören (ama kendisi tümel olmayan) somut nesne kümesidir. Yukarıdaki örnekte üç ilk örnekten oluşan kümenin, tüm öğeleri kırmızı olan ama şekil ve malzemeleri farklı olan bütün somut nesnelerden oluşan benzerlik dairesinin alt kümesi olması beklenir. Bunun için söz konusu somut nesnelerin yalnız üç çeşit belirlenebilir özelliğinin bulunduğunu, yani renk, şekil ve malzemeden başka belirlenebilir özelliğinin bulunmadığını varsaymak gerekir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Kavramcılık, tümellerin zihnin dışında bulunmayıp ancak zihnin içinde kavram olarak var olduğunu ileri süren görüştür.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Kavramcı tümel kuramların temel kategorileri tikel olan somut nesne, zihin ve küme kategorileri ile tümel olan kavram kategorisi, türetilmiş kategorisi ise durum (ve olgu) kategorisidir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Kavramcı tümel kuramların temel ontolojik ilişkileri ise, kavram örnekleme, kavram taşıma ve kavramın zihinde varolma ilişkileridir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?