Soru arşivi yükleniyor…
Sorular yükleniyor…
Sınav ve konu sorularıyla çalış. Cevabını kontrol et, zorlandığın soruları kaydet ve yeniden çöz.
249 sorunun metninde arama yapabilirsin.
Diğer 3 görselli soruları kendi sayfalarında çözebilirsin.
Kendi cevabını düşün, sonra yayımlanmış cevapla karşılaştır. Değerlendirmeyi sen yaparsın.
İlerleme yükleniyor…
Etik tarihinde, “iyi” ya da “mutlu” yaşamın ve “doğru eylemin” bilgi ile olan ilişkisini doğrudan ele alan ilk Sokrates’tir. Bundan dolayı Sokrates, etiğin kurucusu sayılmaktadır.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Faydayı temel alan anlayış, 18. yüzyılda başlayan yeni eğilimlerde kendini gösteren bir anlayış olmakla birlikte, temellerini Eskiçağdan alır. Bu yaklaşımın köklerinin Eskiçağda, Kyrene Okulunda görülen haz ve hazza bağlı mutluluk düşüncesine ve Sofistlerin erdem anlayışına dayandığı söylenebilir. Faydacılık adıyla bilinen bu yaklaşımın temelleri Jeremy Bentham (1748-1832) tarafından atılmış; daha sonra James Mill (1773-1836) ile John Stuart Mill (1806-1873) tarafından geliştirilmiştir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Atina’da resimlerle süslü, sütunlu kubbeli bir yapı olan Stoa Poikile’de, Kıbrıslı Zenon tarafından açılmıştır. Adını da bu anlama gelen Stoa sözcüğünden almıştır. Eskiçağdaki okullar arasında büyük bir okul olan Stoa Okulu üç döneme ayrılır: • Eski Stoa Dönemi, • Orta Stoa Dönemi ve • Roma veya İmparatorluk Dönemi.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
İoanna Kuçuradi normlarla uğraşmanın ayrı bir iş olduğunu, bunun da bir felsefe alanı olarak etiğin ancak küçük bir kısmını oluşturduğunu vurgulamaktadır. Etiğin bu kadar yoksullaştırılmaması yani sınırlandırılmaması gerektiğini ifade etmektedir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Kişi, ölçülü olmayı bilmezse aşırılıklara düşer, duyusal hazların veya duyguların etkisinde kalır ve doğru olanı göremez. Duyusal hazlar hem çekicidir hem de kalıcı değildir. Bunun için ruhu kolayca aşırılıklara götürür, onu sarsar ve dinginliğini bozar. Bundan dolayı, “doğru” ve “iyi” yaşam ya da mutluluk için ölçülülük gerekir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Doğrudan doğruya iyi veya mutlu yaşamın ne olduğu değil, bu anlamda mutluluğu veren, sağlayan temel kazanım olan erdemin ne olduğu sorusudur.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Ölçülülüğün, dolayısıyla da erdemin ne olduğunun bilinmesi iyi ve mutlu yaşam için mutlaka gereklidir. Bu bilgi iki bakımdan önemlidir. • Birincisi, ölçülülüğü ve ölçüsünü bilmeden bir hazza yönelmek iyi ve mutlu yaşam yerine hatalara ve mutsuzluğa götürebilir. Ölçülülükle ilgisi açıklığa kavuşmayan bir haz anlayışının yaşamda iyi olana, doğru olana ve dolayısıyla mutluluğa götüreceği çok tartışmalıdır. İşte bu noktada etik, tam da bir bilgi alanı olarak işbaşındadır. • Erdemin bilgisiyle ilgili ikinci önemli nokta da şudur: Erdemin ve ölçülülüğün ne olduğu bilinmeden hazza yönelmek, göreceli bir anlayış içinde keyfiliği öne çıkarabilir ve bunun uygulamadaki sonuçları, kişileri iyi ve mutlu yaşam yerine tersi bir duruma götürebilir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Ortaçağın kendine özgü varlık, dünya ve insan anlayışından dolayı etik sorular ve sorunlarla genel olarak ilgilenilmemiştir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Gorgias, hiçbir şeyin var olmadığını, var olsa bile bilinemeyeceğini, bilinebilse bile bu bilginin başkasına iletilemeyeceğini belirtmiştir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Bu yaklaşım, 20. yüzyılda öne çıkan “yeni felsefe” arayışları, “yeni bir felsefe” kurma çabaları içinde kendini göstermiştir. Etikte “meta” yaklaşım, bu felsefe anlayışının ürünüdür. Çünkü yeni felsefe anlayışı geliştirme çabaların en fazla etkilediği alan felsefenin ilk ve temel bir dalı olan etik olmuştur. Felsefenin neyi ya da neleri bilme konusu yapabileceğiyle ilgili bu arayışta, etiğin bir bilgi alanı olma durumu sorgulama konusu yapılmıştır.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Demokritos, öncelikle “duygulanımları” (pathe) yenmeyi önerir. Burada duygulanımlar, kişinin, yaşananlar ve olan bitenler karşısında içine düştüğü duygu durumlarıdır. • Bize dıştan gelen etkiler karşısında içine girdiğimiz bu “ruh durumları”, mutluluğun koşulu olan iç sarsılmazlığımızı bozan başlıca etkendir. • İkinci olarak yapılması gereken şey, ruhta hiçbir korkuya, kaygıya, boş kuruntuya, tutkuya yer vermemektir. • İyi ve mutlu yaşam için yapılacak üçüncü şey, ölçülü ve dingin şekilde yaşamayı başarmaktır. • Bütün bunlar için yapılacak son ve en önemli şey ise, aklı ve düşünme gücünü geliştirmektir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Epikouros, iyi ve mutlu bir yaşam, doğru eylem için gereken hazzın, düşünsel ya da ruhsal, yani iç dünyamızda, başka deyişle gönlümüzde yaşadığımız haz olduğunu belirtir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Max Scheler ve Nicolai Hartmann, “değerler” kavramına; İoanna Kuçuradi ise etik ilişkilerde “değer” ve “değerler” kavramlarına dayalı bir etik görüş ortaya koymuştur.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Yeniçağda, o günün toplumsal koşullarında duyulan gereksinimle hazzı ve hazza dayalı mutluluğu temel alan yaklaşım yeniden canlandırılmıştır. Rönesans ve ardından gelen evre, insanın yeniden kendini araştırmaya ve kendiyle ilgili sorunlara yöneldiği bir evredir. İnsanın, yeniden kendine yönelmesiyle, kendini bu dünyaya ait bir varlık olarak kendi gerçekliğinde ele almasıyla, doğal olarak kimi etik sorular da tartışmaya açılmıştır. Bu evrede hazcı anlayış yeni bir biçim kazanarak faydacılık adıyla bilinen yaygın görüşün oluşumunda etkili olmuştur. Jeremy Bentham’ın başlattığı bu yeni hazcılık, James Mill ve John Stuart Mill tarafından fayda ilkesiyle birleşerek faydayı temel alan yaklaşıma kaynaklık etmiştir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Felsefesiz yaşamak, açmayı denemeden, gözü kapalı yaşamaktır; üstelik gözümüzün görüp orta yere serdiği tüm nesneleri görmenin ve bu yolla renkler ile ışığın güzelliğini tatmanın verdiği beğeni, felsefenin bulup meydana çıkardığı nesnelerden edinilen bilginin verdiği sevinçle ölçülemez.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Çünkü ona göre, erdemi kendisi için istemek bir şey ifade etmez. İnsanı mutlu yapan şey, erdemin kendisi değil, verdiği hazdır. Dolayısıyla mutlu yaşamın koşulu hazdır. Yaşamda amaç veya istenen şey mutluluk olduğuna göre, insanın temelde yönelmesi veya amaçlaması gereken şey, olabildiğince haz elde etmektir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Düşünce erdemleri ve karakter erdemleri veya etik erdemler olmak üzere iki tür erdem olduğunu ortaya koymuştur. Bu erdemlerden; • Düşünce erdemleri “daha çok eğitimle oluşur ve gelişir, bu nedenle de deneyim ve zaman gerektirir”, • Karakter erdemleri ya da etik erdemler ise “alışkanlıkla edinilir, adı da bu nedenle küçük bir değişiklikle alışkanlıktan (ethos’tan) gelir”.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Metaetik, etik soruları; • “Çözümleyici” ve • “Eleştirel” bir bakışla ele alır. Etik alanında yer alan yargıların, ahlâklılıkla ilgili dilsel ifadelerin dil ve anlam yönünden incelenmesi, bunların bilgi olup olmadıklarının belirlenmesi; bu alanda bilgi ortaya konup konamayacağının tartışılması bu yaklaşımın ana özelliği olarak araştırma çerçevesini belirlemektedir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
O eylemin olabildiğince çok sayıda insan için en yüksek düzeyde mutluluk sağlıyor olmasıdır. Faydacı anlayışa göre bir eylem, sağladığı fayda ölçüsünde iyi ya da doğru olur. Eylemin değeri için fayda dışında bir ölçüt aramaya da gerek yoktur. Burada fayda kavramının içeriğini oluşturan haz ya da mutluluk düşüncesinin yanında, 19. yüzyıl sanayi toplumunun koşullarının etkisiyle “refah” düşüncesinin de eklendiğini belirtmek uygun olur.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
İlgili sorunlar yönünden ele alınması ve bu yönden yanıtlanması gereken sorular; • “Ahlâksal olarak doğru veya iyi ifadelerinin işlevi” veya • “Etik yargıların ve değer yargılarının nasıl geçerli kılınabileceği, nasıl temellendirilebileceği”; • “Ahlâklılığın” ne olduğu veya • “Özgür”, “sorumlu” gibi sözcüklerin ne anlama geldikleri gibi sorulardır.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Çünkü bu yaklaşımın dayandığı felsefe anlayışı, felsefeyi bir “konu dili”, deneysel olanla ilgili bir etkinlik olarak değil, bir “üstdil”, bir “meta” etkinlik, “meta” düşünme işi olarak görmektedir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Metaetik yaklaşımda etik ve ahlâkla ilgili soruların; • Mantıksal, • Bilgikuramsal veya • Anlambilimsel sorunlar yönünden ele alınması ve bu yönden yanıtlanması gerekir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Sokratesçi Okullar, Stoa Okulu ve Epikouros Okulu.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Eski Çağ’da Sokrates, Platon ve Aristoteles de erdem üzerinde önemle duran filozoflardır.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Kant’ın etik görüşünün ana kavramları, “yasa”, “ödev”, “özgürlük” ve “iyi isteme” kavramlarıdır. Max Scheler ve Nicolai Hartmann, “değerler” kavramına, İoanna Kuçuradi ise etik ilişkilerde “değer” ve “değerler” kavramlarına dayalı bir etik görüş ortaya koymuştur.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?