Soru arşivi yükleniyor…
Sorular yükleniyor…
Sınav ve konu sorularıyla çalış. Cevabını kontrol et, zorlandığın soruları kaydet ve yeniden çöz.
273 sorunun metninde arama yapabilirsin.
Diğer 3 görselli soruları kendi sayfalarında çözebilirsin.
Kendi cevabını düşün, sonra yayımlanmış cevapla karşılaştır. Değerlendirmeyi sen yaparsın.
İlerleme yükleniyor…
Bölgesel olarak farklı hızlarda olmakla birlikte, tüm dünyada kadınların yaptıkları doğum sayısında düşme olduğu gözlenmektedir. Örneğin 1965’de Avrupa’da ya da Kuzey Amerika’da “kadın başına ortalama doğum” neredeyse 3’tür. Orta Asya ve Kuzey Afrika’da 7’dir. 2016'da ise Avrupa’da 2’nin altına Orta Asya ve Kuzey Afrika’da 3’ün altına düşmüştür.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Nüfus artış hızının düşmesi belli ülkeler hariç toplam nüfusta azalma yaratmamaktadır. Sadece nüfusun giderek daha yavaş bir hızla büyümesine neden olmaktadır. Dolayısıyla dünya nüfusu da azalmamaktadır. Bununla birlikte artış içinde doğum oranlarından kaynaklanan pay azalmaktadır.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Dünya nüfusunun artması için ölüm oranlarının düşmesi beklenmelidir. Elli yılı aşkın süre içerisinde, ölüm oranları hızlı bir düşüş göstermiştir, bunun Avrupa ve Kuzey Amerika'da daha yavaş olmak üzere bütün Dünya'da ortak olduğu gözlenmektedir. 1960'da Asya ve Arap Dünyası'nda her bin kişiden 20'si, Sahra-altı Afrika'sında 24'ü ölmektedir. 2016'da bu Sahra-altı Afrkası'nda 9'a diğerlerinde 5'e düşmüştür.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Ölüm oranlarının düşüşü insanların daha uzun süre yaşadıklarını ve daha uzun süre dünya’da kaldıklarını göstermektedir. Dünya nüfusunun artışında ölüm oranlarının düşüşünün önemli katkısı söz konusudur.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Nüfusun yapısı ile nüfusun çeşitli niteliklerinin dağılımı kastedilmektedir (Macbeth, Collinson, 2002: 19-20). Örneğin nüfusun meslek yapısı, eğitim yapısı, etnik nitelikleri gibi, yaş ve cinsiyet dağılımı nüfusun yapısal nitelikleri arasında sayılabilir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Doğum oranı artıyorsa, nüfus içinde önce 15 yaşından küçükler kısmı, sonrada 15-65 yaş aralığı artacaktır. Doğum oranı düşüyorsa, önce nüfusun genç kısmı, sonrada orta yaş grubunun nüfus içindeki payı düşecektir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Düşük doğum ve ölüm oranı nüfusun 15 yaş altının azalmasına, 65 yaş üstünün artmasına neden olmaktadır. Orta yaş grubu da, daha az bebek olduğu için zamanla azalması beklenmektedir. Diğer bir ifade ile nüfus yapısının bu değişimi yaşlanan bir nüfus yaratmaktadır.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Nüfus içinde 15-64 yaş grubu daha çok olan ülkeler, üretken ve zengin ülkelerdir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
0-15 yaş grubu daha çok olan ülkeler genç ve aynı zamanda geleceğin üretken ülkeleridir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
65+ yaş grubu nüfus içinde çok olan ülkeler yaşlı ülkelerdir ya da 65 yaş üstü grubu giderek büyüyen ülkeler yaşlanan ülkelerdir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Çalışma çağı içindeki nüfusun azalışıdır. Çalışma çağı içinde nüfus, toplam nüfusu beslediği için, “nüfusun yaşlanması”, nüfusu besleyen grubun eridiğini de göstermektedir. Tüm Avrupa’da 50 yıl içerisinde Fransa ve İrlanda hariç nüfusun mutlak olarak gerilemesi beklenmektedir (Gürlesel, 2004: 36-37). Bunun sonucu olarak, Avrupa’nın ekonomik gelişmesinin sürekliliğinin ancak genç göç almasına bağlı kalacağı iddia edilmektedir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Sosyal güvenlik sistemi, hali hazırda çalışanların ödediği primlerle, henüz çalışmayan gençlerin ve geçmişte çalışanların maaşlarının, sağlık harcamalarının ödendiği bir sistemdir. Bu nedenle, sosyal güvenlik sisteminin kendini finanse etmesi, çalışan nüfusun diğer iki gruptan yüksek olmasına bağlıdır. Bu yaşlanan nüfusa sahip ülkelerin sosyal güvenlik sistemlerini finanse etmekte zorlanmaları ile sonuçlanmaktadır. Grafik, Avrupa'da pek çok ülkenin yüz yüze olduğu bu problemle Sahra-altı Afrikası hariç Dünya'nın geri kalan bölgelerinin de çok hızlı karşılaşacağını düşündürmektedir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Aile demografisi, 1983’de John Bongaarts’ın tanımlaması ile ; • Ailenin ve hane halkının büyüklüğünün, bileşiminin tanımlanması • Aile ve hane halkı oluşumun demografik belirleyenlerinin analizi • Demografik davranış üzerinde aile ve hane halkı bileşiminin etkisinin analizi • Hane halkı büyüklüğü ve sayısı üzerine projeksiyonlar ile ilgilenmektedir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Nüfusun gelişiminin izlenmesinde olduğu gibi, aile demografisi alanındaki araştırmalardan beklenen de, toplumun temel yapısı olan ailedeki gelişmelere hazırlıksız yakalanmamaktır ve eğer gerekirse, bu değişimi yönlendirmek amacıyla politikalar üretebilmek amacı taşımaktadır.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Sanayi devriminden önce, Avrupa’da yaygın olarak görülen aile yapısı birkaç kuşağın (örneğin dede, oğul, torun) bir arada yaşadığı geniş aileydi.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
1960’lar ve 70’lerde sosyologlar ve aile demografisi ile uğraşan bilim adamları, sanayi devrimi ile birlikte bu aile yapısının sadece ebeveynler ve evlenmemiş çocuklardan oluşan çekirdek aileye dönüştüğünü savunuyorlardı. Hatta Goode (1963), farklı toplumlarda ciddi farklılıklar olmasına rağmen, çekirdek ailenin tüm toplumlarda zamanla baskın aile yapısı olacağını iddia ediyordu. Sanayi devrimi boyunca Avrupa’da ailenin küçüldüğü gözlemleri, nedeni üzerindeki tartışmalarla birlikte devam etti.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Bir grup araştırmacı, sebebin ekonominin sanayi üretim tarzına dönüşmesi olduğunu düşünüyordu. Bu bakış açısına göre geniş aile yapısı tarımsal üretim tarzından kaynaklanmıştı. Tarım toplumu, bir çiftlik üzerinde baba ile birlikte yaşayan pek çok bireyden ve onların eşleri ve çocuklarından oluşan bir yapıya ihtiyaç duyduğu için, geniş ailelerin tarım üretim tarzıyla birlikte görüldüğü iddia ediliyordu. Ekonomik sistemin sanayileşmeyle birlikte dönüştüğü her yerde, geniş ailenin gerektirdiği akrabalık bağlarının çözülerek çekirdek aileye dönüştüğü de gözleniyordu (Goode, 1963: 6). Bu nedenle sanayileşmeyle birlikte, birlikte yaşama kültürü bireysel yaşama kültürüne dönüşmüştü.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Ruggles’a göre, yapının değişmesi ve toplum içinde çekirdek aile yapısına dönüşümüne, öncelikle insan ömrünün uzaması, eğitim alınan dönemin giderek artması, evlilik ve doğum yaşının ötelenmesi neden olmuştur. Bu dönüşüm çekirdek aile de bitmiş değildir. Bu demografik faktörler, tek ebeveynli aileler, akrabalık ilişkilerinin sıcaklığının azalması gibi dönüşümün devam etmesine neden olmaktadır. Sonuç olarak, bu demografik değişkenlerle aile kurumu arasındaki ilişki ve etkileşim süreci devam etmektedir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
İnsan ömrü, 20. yüzyıl boyunca hemen her ülkede uzamıştır. Daha önce ölüm oranlarının düştüğünden bahsedilmişti. Ölüm oranlarının düşmesi, insanların daha önceki yüzyıllara göre daha fazla yaşadığını da göstermektedir. Örneğin, 1300-1400’lerde, Çin’de başlayıp ticaret yolları ile İngiltere’ye kadar ulaşan Veba (kara ölüm, kara humma) nedeniyle çok fazla insan kaybedilmişti. Londra’nın nüfusunun yarısını bu olay sırasında kaybettiği düşünülmektedir. Bu yıllarda insanların en fazla 24’üne kadar yaşayabildiği varsayılmaktadır.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
İnsan ömrü ifadesi ile bir insanın değil bir insan topluluğunun ortalama yaşam uzunluğundan söz edilmesine rağmen, kullanılacak bilgi bireylerin ölüm istatistikleri aracılığı ile elde edilmektedir. Ölüm istatistikleri, ölen bireyin nerede, hangi nedenden, kaç yaşında öldüğü gibi bilgileri içermektedir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
İnsan ömrünün uzaması, aile yapısını da değiştirmektedir. Daha uzun yaşamaları beklenen bireyler, evlilik yaşlarını, çocuk sahibi olma yaşlarını ertelemektedirler. Geç evlilik ve/veya geç çocuk sahibi olma, çocuk sayısının (doğurganlık oranının) düşmesi, o da nüfusun yaşlanması ile sonuçlanmaktadır.İlk doğumun gecikmesi ya da sağlık sektöründeki gelişmeler nedeniyle yaşayan çocuk sayısının artması, ebeveynlerin arzu ettiği çocuk sayısını değiştirmiştir. Çocuk sayısının düşmesi, belki de sanayileşmenin doğal sonucu olarak, her bir çocuk için yapılan yatırım da artmıştır. Sürecin birbirini doğuran, hareketlendiren yapısı, eğitim oranlarının yükselmesi ve kadının aile içindeki rolünün değişmesi ile de takip edilebilmektedir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Yüzyılın başından günümüze gelen süreçte, aile içindeki kadının rolündeki değişme, demografik ve ekonomik değişimle paralellik taşımaktadır. Kadının rolünün evin dışında yeniden tanımlanması, pek çok değişimin birlikte oluştuğu bir süreçte gerçekleşmiştir. Kadınların toplumsal olarak görevleri kabul edilen ev işlerinden teknolojinin geliştirdiği ev aletleri nedeniyle kurtulmalarını içermektedir. Bu bakış açısına göre kadınlar ev dışında çalışmak için zamanı bu şekilde bulmuşlardır. Bir diğer bakış açısına göre hizmetler sektörünün ekonomide ağırlığının artışı, nispeten bedensel yükü az olan bu sektördeki işlerde kadın istihdamını mümkün kılmıştır. Kadının evin dışına çıkışı ek bir finansal kaynak yaratmış ve evliliğin ya da çocuk sahibi olmanın kadın açısından maliyeti de artırmıştı.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
1960-2016 arasındaki elli yıllık süreçte, farklı kıta ve gelişme düzeylerinden seçilmiş olan ülkelerin hepsinde, az ve çok oranlarda evlilik oranlarının düştüğü görülmektedir. Tüm Dünya'da sanki insanlar birlikteliklerini daha az kurumsal bir çerçeveye oturtur hale gelmektedirler. Aile yapısındaki değişim bundan ibaret de değildir. Aileyi oluşturan anne, baba, daha büyükler gibi düşünülen yapı da farklılaşmaktadır. tek başına yaşayanlardan, sadece annenin ya da babanın olduğu tek ebeveynli ailelere, benzer cinslerin evliliklerine ya da evlilik dışı birlikteliklerin kanun önünde tanınır hale gelmesine ilk bakışta sayılabilecek bir çeşitlenme söz konusudur.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Farklı topluluklar içinde, çocuk sahibi olmanın da farklı biçimleri gözlenmektedir. Annenin, babanın kimliğini bilmediği sperm bankası örneklerinden, 2 ya da daha fazla çocuğa sahip annelerin, en az bir çocuklarının babasının hali hazırda birlikte olunan babadan farklı olduğu örneklere uzanan bu farklılaşma, genç doğurganlığı ile daha çeşitlenmektedir. Bu çeşitliliğin içinde eğer bir yön olduğu varsayılırsa, ailelerin giderek artan oranda evlilik hukuksal birliği altında olmadığı söylenebilir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Ailenin çeşitlenmesi ve çekirdek aileden daha küçük yapılara dönüşmesi, ailenin bazı fonksiyonlarının devlet tarafından üstlenilmesini gerektirmektedir. Örneğin yaşlılara, çocuklara ya da gençlere bakacak yeni kurumlar düzenlenmekte ve bu işlerin yapılabilmesi için devlet bütçesinden ödenekler ayrılmalıdır. Gelecekte aile destek programlarının devlet bütçesinde ciddi bir yer tutmasını beklemek gerekecektir. Bu durumda aile için yapılan harcamaların kamu fonları üzerindeki yükü artacaktır. Sonuç olarak toplumun istikrarını korumak için, geleneksel aile yapısının terk ettiği her noktada, kurumsal düzenleme ve kamusal fonlar boşluğu doldurmaya çalışacaktır.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?