AUZEF Makro İktisat kısa ders notları
Makro İktisat dersinin 14 haftalık konu sırasına göre hazırlanmış kısa ünite notları. Her ünitede özet, bilmen gerekenler ve önemli kavramlar var; okuduktan sonra çıkmış sorularla kendini sınayabilirsin.
- Ders kodu
- ISAO1015
- Ünite
- 14
- Güncelleme
- 2026-11-14
- Ünite 1Makro iktisada giriş, milli gelir ve tüketimMakro iktisat ekonominin bütününü inceler: milli gelir, istihdam, fiyatlar genel düzeyi ve büyüme. Milli gelir; üretim, harcama ve gelir yöntemleriyle hesaplanır. Tüketim, gelirin önemli bir kısmını oluşturur ve gelire bağlı olarak artar.
- Ünite 2Tasarruf ve yatırımTasarruf, gelirin harcanmayan kısmıdır; yatırım sermaye stokunu artıran harcamadır. Yatırım faiz oranı ve sermayenin marjinal etkinliğine bağlıdır. Beklenen kâr oranı faiz oranından yüksekse yatırım yapılır.
- Ünite 3Toplam arz, toplam talep ve milli gelir dengesiMilli gelir dengesi toplam arz ile toplam talebin eşit olduğu düzeydedir. Keynesyen modelde denge Y = C + I (+ G) olarak ifade edilir. Fiyatlar genel düzeyi ve talep değişimleri denge gelirini değiştirir.
- Ünite 4Çarpan, hızlandıran ve tam istihdamÇarpan, otonom harcamadaki bir artışın milli geliri kat kat artırmasıdır. Çarpan = 1/(1–MPC). Hızlandıran ise gelir değişiminin yatırımı nasıl etkilediğini gösterir. Tasarruf paradoksu, herkesin tasarrufunu artırmasının toplam tasarrufu artırmayabileceğini söyler.
- Ünite 5Faiz, istihdam ve işsizlik; paranın tanımıFaiz oranı yatırımı ve dolayısıyla milli geliri etkiler. İşsizlik; friksiyonel, yapısal, konjonktürel ve mevsimlik olarak ayrılır. Para, mübadele aracı, değer ölçüsü, değer saklama aracı ve ileriye dönük ödemeler standardı işlevlerine sahiptir.
- Ünite 6Para çeşitleri ve para talebiPara; mal para, madeni para, kâğıt para ve banka parası (kaydi para) olarak gelişmiştir. Para talebi işlem, ihtiyat ve spekülasyon amaçlarıyla ortaya çıkar. İşlem ve ihtiyat talebi gelire, spekülasyon talebi faize bağlıdır.
- Ünite 7Likidite tercihi, para arzı ve miktar teorisiPara arzı, ekonomide dolaşımdaki toplam para miktarıdır. Miktar teorisi, paranın değerini fiyatlar genel düzeyi ile ilişkilendirir. Mübadele denklemi MV = PT şeklindedir. Para tutumu yaklaşımı ise paranın tutulma isteğine odaklanır.
- Ünite 8Para politikası ve enflasyonPara politikası merkez bankası tarafından fiyat istikrarı, istihdam ve büyüme için yürütülür. Araçlar: açık piyasa işlemleri, reeskont oranı ve zorunlu karşılık oranlarıdır. Enflasyon, fiyatlar genel düzeyindeki sürekli artıştır; talep ve maliyet kaynaklı olabilir.
- Ünite 9Enflasyonun etkileri ve mücadeleEnflasyon gelir dağılımını bozar, borçluyu kazançlı, alacaklıyı kayıplı kılar. Mücadelede maliye ve para politikaları kullanılır. Deflasyon fiyatlar genel düzeyinin düşmesidir; devalüasyon yerli paranın yabancı para karşısında resmen değer kaybetmesidir.
- Ünite 10Dış ticaret teorileri ve politikasıMutlak üstünlük ve karşılaştırmalı üstünlük teorileri uluslararası ticareti açıklar. Dış ticaret haddi ihracat ve ithalat fiyatları oranıdır. Ülkeler korumacılık ya da serbest ticaret politikaları izleyebilir. GATT ve DTÖ ticaretin serbestleşmesini hedefler.
- Ünite 11Ödemeler bilançosu ve döviz piyasasıÖdemeler bilançosu bir ülkenin dış dünya ile yaptığı işlemlerin kayıtlarıdır. Cari işlemler, sermaye hareketleri ve rezerv hareketleri ana hesaplardır. Açıklar ihracat artırımı, ithalat sınırlaması ve kur politikalarıyla giderilmeye çalışılır.
- Ünite 12Döviz kuru sistemleri ve uluslararası para sistemiDöviz kuru sabit, esnek ya da yönetilen dalgalı olabilir. Altın standardı ve Bretton Woods sistemi tarihsel uluslararası para sistemleridir. Bretton Woods sistemi 1944'te kuruldu, IMF ve Dünya Bankası'nı doğurdu, 1970'lerin başında çöktü.
- Ünite 13İktisadi büyüme ve kalkınmaBüyüme, reel gelirdeki sürekli artıştır; kalkınma ise büyümeye ek olarak yapısal ve sosyal değişimleri kapsar. Büyümeyi emek, sermaye, doğal kaynaklar, teknoloji ve girişimcilik etkiler. Az gelişmiş ülkelerde sermaye birikimi yetersizdir.
- Ünite 14Az gelişmiş ülkelerde büyüme stratejileri ve dış kaynakBüyüme hedefi belirlenirken kaynaklar ve öncelikler dikkate alınır. Stratejik güçler arasında sermaye birikimi, eğitim, teknoloji ve kurumlar vardır. İç kaynaklar yetersizse dış kaynak (yardım, borç, doğrudan yatırım) önem kazanır.
Üniversiten’in özgün özetidir; resmî ders kitabının veya derse ait materyalin yerine geçmez.