AUZEF bilimsel bilginin sosyolojisi çıkmış sorular

Question 1

Karl Mannheim’ın bilgi sosyolojisi yaklaşımında, insan düşüncesinin toplumsal koşullardan ve ideolojilerden etkilendiği kuralından “bağımsız (muaf)” tuttuğu iki alan aşağıdakilerden hangisidir?

Accepted Answer

Matematik ve Doğa Bilimleri

Answer

Tarih ve Edebiyat

Answer

Siyaset ve Din

Answer

Felsefe ve Sanat

Answer

Hukuk ve Psikoloji

Question 2

Bilimde yöntemsel bir zorunluluğa karşı çıkarak “Her şey uyar (Anything goes)” ilkesiyle anarşist bir bilgi teorisi geliştiren düşünür kimdir?

Accepted Answer

Paul Feyerabend

Answer

Thomas Kuhn

Answer

Imre Lakatos

Answer

Karl Popper

Answer

Robert K. Merton

Question 3

….. bilim görüşünün iddiasının aksine bilim insanları topluluğu sosyal etkenler neticesinde hatalı bir gerekçelendirmede bulunabilirler. Hatta bir teoriye inanmasalar da çıkarları gereği o teorinin doğru olduğunu savunabilirler. Ancak bilimsel çalışma bir anlık bir uğraş değildir. ….. terminolojisini kullanırsak bilim, sürece yayılmış bir uğraştır.

Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

Accepted Answer

Ortodoks – Lakatos’un

Answer

Kuhncu – Popper’ın

Answer

Kuhncu – Lakatos’un

Answer

Feyerabendci – Kuhn’un

Answer

Lakatosçu – Kuhn’un

Question 4

Bilim insanlarının ırklarına, inançlarına, sosyal sınıflarına bakılarak bilimsel süreçten dışlanmamaları gerektiğini ancak bütün bilim adamlarının bilimsel sürece katılması ile bilimsel amaçlara yaklaşılabileceğini savunan norm aşağıdakilerden hangisidir?

Accepted Answer

Evrensellik

Answer

Dürüstlük

Answer

Tarafsızlık

Answer

Adil itibar dağılımı

Answer

Organize şüphe

Question 5

Güçlü Program ….. reddederek bir bağlamda ….. olan bir şeyin, bir başka bağlamda olmadığını iddia eder.

Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

Accepted Answer

kanıtın evrenselliğini – kanıt

Answer

bilimin subjektifliğini – yüzeysel

Answer

sosyal etkenleri – var

Answer

siyasi etkenleri – ikna edici

Answer

doğanın varlığını – var

Question 6

Aşağıdakilerden hangisi, Avrupa’da faşizmin yükseldiği ve ırkla alakalı “bilimsel” çalışmaların hız kazandığı bir dönemde bilimin normlarını ön plana çıkarmıştır?

Accepted Answer

R. K. Merton

Answer

T. Kuhn

Answer

Bacon

Answer

K. R. Popper

Answer

P. Feyerabend

Question 7

Feminist perspektif hangi yönüyle Thomas Kuhn’un yaklaşımına benzemektedir?

Accepted Answer

Duygu, çıkar ve değerlerin bilimsel çalışmalara etki ettiği görüşüyle

Answer

Bilimi sanata benzetmesiyle

Answer

Sosyal bilimleri küçük görmeleriyle

Answer

Bilimsel devrimlere inanmamalarıyla

Answer

Pozitivizme yaptıkları katkıyla

Question 8

Thomas Kuhn “Bilimsel Devrimlerin Yapısı” adlı eserinde, bilimsel süreci tarif etmiştir. Kuhn’un tarifinde yer alan döngüsel süreç aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak gösterilmiştir?

Accepted Answer

Normal dönem – Kriz – Devrim – Normal dönem

Answer

Kriz – Bilimde yeni buluşlar – Kriz

Answer

Normal dönem – Kriz – Normal dönem

Answer

Kriz – Reform – Devrim – Kriz

Answer

Teori – Yanlışlanma – Yeni teori

Question 9

David Resnik’in bilimde etik normların evrenselliği ile ilgili olarak yaptığı yorum aşağıdakilerden hangisinde verilmiştir?

Accepted Answer

Her ne kadar farklı toplumlarda bu normların farklı uygulamaları olsa da belli etik normların evrensel olduğu yadsınamaz.

Answer

Her toplum kendi normunu yaratır.

Answer

Aynı çağda yaşayan toplumlar aynı etik normlara sahipken çağ değiştikçe normlar da değişecektir.

Answer

Bilimde tüm normlar lokaldir.

Answer

Etik normların evrenselliği tartışması anlamsızdır.

Question 10

Feminist teori ile Marksist teori arasındaki benzerliğin vurgulanması ile ne amaçlanmaktadır?

Accepted Answer

Konumumuz ve tecrübemizin bilgimiz üzerinde etkili olduğunu hatırlatmak

Answer

Topluma yeni ve radikal teoriler armağan etmek

Answer

Liberalizmi eleştirmek

Answer

Komünizme ulaşılmasını sağlamak

Answer

Kuhn’u eleştirmek

Question 11

Thomas Kuhn, yaygın bilimsel tarih yazımını hangi romandaki tarih yazımına benzetmektedir?

Accepted Answer

1984

Answer

Hayvan Çiftliği

Answer

Karamazov Kardeşler

Answer

Suç ve Ceza

Answer

Savaş ve Barış

Question 12

Imre Lakatos’un “araştırma programı” için aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

Accepted Answer

Kuhn’un teorisinin üzerine yeni bir şey eklemediği görülür.

Answer

Dinamiktir.

Answer

Sosyal etkenlere de yer verir.

Answer

Bilimde rasyonelliği kabul eder.

Answer

Psikolojik faktörleri dikkate alır.

Question 13

Birinci Dünya Savaşı sonrasında yaşayan bilim insanlarının belli fizik teorilerini sosyokültürel etkenler nedeniyle kabul ettiğine inanan bir kişiye göre sosyal etkenlerin belirleyiciliği sadece ….. atıf yaparak açıklanamaz.

Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

Accepted Answer

keşif bağlamına

Answer

Kuhn’a

Answer

demarkasyon sorununa

Answer

simetri prensibine

Answer

refleksivite prensibine

Question 14

Kuhn’un Gestalt Değişimi ile anlatmaya çalıştığı nedir?

Accepted Answer

Bir paradigmanın diğerinin yerini bir anda alması

Answer

Deneylerin bilimsel teoriye inancı etkilemesi

Answer

Bilimsel camianın sosyal bilimlere ilgi duymaya başlaması

Answer

Felsefenin değer yitirmesi

Answer

Bilimsel teorilerin kapsamlı gözlemlerin sonucu olması

Question 15

“Eski bir teorinin yenisi tarafından yerinden edilmesinin arkasında sosyal etkenlerden ziyade yeni teoriyi destekleyen ampirik veriler ve yeni teorinin doğruluğuna güvenilerek yapılan teknolojik araçların başarısı bulunmaktadır.” diyen bir kişi aşağıdakilerden hangisini vurgulamaktadır?

Accepted Answer

Mucizeye yer yok argümanını

Answer

Bilimin önemini

Answer

Kuhn’un bilim sosyolojisi tartışmalarındaki rolünü

Answer

Sosyal bilimlerin önemini

Answer

Bilim ile din arasındaki ilişkinin değişkenliğini

Question 16

Aşağıdakilerden hangisi bilimde etik normlara neden ihtiyaç duyulduğunu açıklamaz?

Accepted Answer

Bilimle din arasında duvar örmeyi hedefler.

Answer

Bilimin daha verimli çalışmasını mümkün kılar.

Answer

İnsanların ruh sağlığını korumayı hedefler.

Answer

İnsanların denek olarak kullanılmasının önüne geçer.

Answer

Bilim insanlarının arasında güven ve dayanışmanın tesis edilmesine katkıda bulunur.

Question 17

Tecrübemizin tecrübe öncesi fikirlerimiz tarafından önemli oranda şekillendiğine inanan bir kişi aşağıdaki ifadelerden hangisine dikkat çekiyor olabilir?

Accepted Answer

Kuram yüklülük

Answer

Doğa yasaları

Answer

Tümdengelim

Answer

Çıkarım

Answer

Tümevarım

Question 18

Durkheim’in, sosyal olguların nesneler olarak ele alınmasını isterken en çok hangi idealin peşinden koştuğu söylenebilir?

Accepted Answer

Sosyal bilimleri doğa bilimlerine benzetmek

Answer

Sosyal bilimleri sosyolojiden ayırmak

Answer

Siyaseti bilimden ayırmak

Answer

Dogmalardan kurtulmak

Answer

Fransız akademisindeki haksızlıklara işaret etmek

Question 19

Aşağıdakilerden hangisi, Feyerabend’e göre bilimin belli bir metodu olduğuna inananların temel problemlerinden biridir?

Accepted Answer

Bu kişilerin hayal gücüne, rüyaya, dinlere ve diğer ilham vericilere kapıyı kapamaları

Answer

Sosyal bilimlerde de metot aramaları

Answer

Belli bir metodu savunmayanların dışlanması

Answer

Zamanla metotsuzluğa sempati duymaları

Answer

Tümevarımın önemini yadsımaları

Question 20

Francis Bacon ve Thomas Hobbes bilginin güç olduğunu düşünmekte ancak bir hususta ayrışmaktadırlar. Bu husus aşağıdakilerden hangisidir?

Accepted Answer

Bacon’a göre bilgi, insanlığın faydasına kullanılırken Hobbes bilginin aksi kullanımlarına dikkat çeker

Answer

Bacon’a göre bilgi dünyevi iken Hobbes’a göre bilgi kutsaldır

Answer

Bacon, Hobbes’un aksine bilimsel devrimin gerçekleşmesi için yeni bir metodun peşine düşmez

Answer

Bacon’a göre bilgi kısa sürede kullanışlılığını yitirecektir. Dolayısıyla güncellenmelidir. Hobbes ise bu görüşe katılmaz

Answer

Bacon’a göre bilimsel gelişmeyi engelleyen kurumlar durdurulmalıdır. Hobbes ise bu tür engellerin bilimi güçlendireceğini düşünür.

Question 21

Aşağıdaki ifadelerden hangisi bir keşfin ortaya çıkmasında sosyal ve psikolojik faktörlerin etkisine dikkat çekmektedir?

Accepted Answer

Keşif bağlamı

Answer

Bilimsel metot

Answer

Gerekçelendirme bağlamı

Answer

Keşfin yılı

Answer

Demarkasyon

Question 22

……….., bilim dışı unsurların –özellikle sosyolojik ve psikolojik unsurların- herhangi bir disipline yaptığı etkiyi incelerken o güne dek kabul edilen ………… keşif bağlamı- gerekçelendirme bağlamı ayrımını bilinçli bir şekilde ihlal etmiştir. Ona göre, bir keşfin ortaya çıkmasında sosyal ve psikolojik faktörlerin etkilerine dikkat çekmek yeterli değildir. Aynı unsurlar bir teorinin kabulünde ve reddinde de etkindir.

Yukarıdaki cümlede yer alan boşluklara aşağıdaki şıklardan hangisinin gelmesi uygun olur?

Accepted Answer

Kuhn – Reichenbachçı

Answer

Feyerabend – Poppercı

Answer

Popper – Lakatosçu

Answer

Reichenbach – Aristocu

Answer

Kuhn – Baconcı

Question 23

Bilim tarihinin önemli dönüm noktalarından birisi, Francis Bacon’ın Aristocu ……….. yöntemine karşı çıkması ve onun yerine ……….. önermesidir.

Yukarıdaki cümlede yer alan boşluklara sırasıyla aşağıdaki şıklardan hangisinin gelmesi uygun olur?

Accepted Answer

Tümdengelim / tümevarımı

Answer

Tümevarım / yöntemsizliği

Answer

Tümevarım / tümdengelimi

Answer

Tümevarım / hipotetik tümdengelimi

Answer

Tümdengelim / yöntemsizliği

Question 24

Eş-ölçülmezlik ile anlatılmak istenen nedir?

Accepted Answer

Paradigmanın değişimiyle beraber değerlendirme kriterlerimiz değişeceği

Answer

Paradigmaların işlevsiz olduğu

Answer

Bilimin objektif bilgiye erişimi mümkün kıldığı

Answer

Bilimsel devrimlerin zaman aldığı

Answer

Anomalilerin çözümsüz olduğu

Question 25

Aşağıdakilerden hangisi Thomas Kuhn’a göre bilimin doğru anlaşılmasına katkı sunacak disiplinlerden biridir?

Accepted Answer

Tarih, sosyoloji ve psikoloji

Answer

Sanat tarihi, bilim tarihi ve hukuk

Answer

Matematik, felsefe ve teoloji

Answer

Psikiyatri, tıp ve biyokimya

Answer

Fizik, kimya ve biyoloji

bilimsel bilginin sosyolojisi soruları ve cevapları

Karl Mannheim’ın bilgi sosyolojisi yaklaşımında, insan düşüncesinin toplumsal koşullardan ve ideolojilerden etkilendiği kuralından “bağımsız (muaf)” tuttuğu iki alan aşağıdakilerden hangisidir?

Bilimde yöntemsel bir zorunluluğa karşı çıkarak “Her şey uyar (Anything goes)” ilkesiyle anarşist bir bilgi teorisi geliştiren düşünür kimdir?

Bilim insanlarının ırklarına, inançlarına, sosyal sınıflarına bakılarak bilimsel süreçten dışlanmamaları gerektiğini ancak bütün bilim adamlarının bilimsel sürece katılması ile bilimsel amaçlara yaklaşılabileceğini savunan norm aşağıdakilerden hangisidir?

Güçlü Program ….. reddederek bir bağlamda ….. olan bir şeyin, bir başka bağlamda olmadığını iddia eder. Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

Aşağıdakilerden hangisi, Avrupa’da faşizmin yükseldiği ve ırkla alakalı “bilimsel” çalışmaların hız kazandığı bir dönemde bilimin normlarını ön plana çıkarmıştır?

Feminist perspektif hangi yönüyle Thomas Kuhn’un yaklaşımına benzemektedir?

Thomas Kuhn “Bilimsel Devrimlerin Yapısı” adlı eserinde, bilimsel süreci tarif etmiştir. Kuhn’un tarifinde yer alan döngüsel süreç aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak gösterilmiştir?

David Resnik’in bilimde etik normların evrenselliği ile ilgili olarak yaptığı yorum aşağıdakilerden hangisinde verilmiştir?

Feminist teori ile Marksist teori arasındaki benzerliğin vurgulanması ile ne amaçlanmaktadır?

Thomas Kuhn, yaygın bilimsel tarih yazımını hangi romandaki tarih yazımına benzetmektedir?

Imre Lakatos’un “araştırma programı” için aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

Kuhn’un Gestalt Değişimi ile anlatmaya çalıştığı nedir?

Aşağıdakilerden hangisi bilimde etik normlara neden ihtiyaç duyulduğunu açıklamaz?

Tecrübemizin tecrübe öncesi fikirlerimiz tarafından önemli oranda şekillendiğine inanan bir kişi aşağıdaki ifadelerden hangisine dikkat çekiyor olabilir?

Durkheim’in, sosyal olguların nesneler olarak ele alınmasını isterken en çok hangi idealin peşinden koştuğu söylenebilir?

Aşağıdakilerden hangisi, Feyerabend’e göre bilimin belli bir metodu olduğuna inananların temel problemlerinden biridir?

Francis Bacon ve Thomas Hobbes bilginin güç olduğunu düşünmekte ancak bir hususta ayrışmaktadırlar. Bu husus aşağıdakilerden hangisidir?

Aşağıdaki ifadelerden hangisi bir keşfin ortaya çıkmasında sosyal ve psikolojik faktörlerin etkisine dikkat çekmektedir?

Bilim tarihinin önemli dönüm noktalarından birisi, Francis Bacon’ın Aristocu ……….. yöntemine karşı çıkması ve onun yerine ……….. önermesidir. Yukarıdaki cümlede yer alan boşluklara sırasıyla aşağıdaki şıklardan hangisinin gelmesi uygun olur?

Eş-ölçülmezlik ile anlatılmak istenen nedir?

Aşağıdakilerden hangisi Thomas Kuhn’a göre bilimin doğru anlaşılmasına katkı sunacak disiplinlerden biridir?

Bu dersin yer aldığı bölüm arşivleri

Çalışmanı planla, takıldığın yeri sor

AUZEF hakkında sık sorulan sorular

AUZEF nedir, burada hangi bilgileri bulabilirim?

AUZEF çıkmış sorularını ve cevaplarını bulabilir miyim?

AUZEF sorularını bölümüme göre nasıl bulurum?

AUZEF İşletme bölümünün ders soruları nerede?

AUZEF arşivi bütün sınav yıllarını kapsıyor mu?

AUZEF sorularını nasıl çözebilirim?

AUZEF haberlerini ve duyurularını nereden takip edebilirim?

AUZEF sınav ve kayıt tarihlerini nasıl kontrol ederim?

İstanbul Üniversitesi öğrenci işlemlerine nasıl ulaşırım?

Bu sayfa AUZEF resmî sayfası mı?

bilimsel bilginin sosyolojisi soruları ve cevapları

Karl Mannheim’ın bilgi sosyolojisi yaklaşımında, insan düşüncesinin toplumsal koşullardan ve ideolojilerden etkilendiği kuralından “bağımsız (muaf)” tuttuğu iki alan aşağıdakilerden hangisidir?

Bilimde yöntemsel bir zorunluluğa karşı çıkarak “Her şey uyar (Anything goes)” ilkesiyle anarşist bir bilgi teorisi geliştiren düşünür kimdir?

Bilim insanlarının ırklarına, inançlarına, sosyal sınıflarına bakılarak bilimsel süreçten dışlanmamaları gerektiğini ancak bütün bilim adamlarının bilimsel sürece katılması ile bilimsel amaçlara yaklaşılabileceğini savunan norm aşağıdakilerden hangisidir?

Güçlü Program ….. reddederek bir bağlamda ….. olan bir şeyin, bir başka bağlamda olmadığını iddia eder. Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

Aşağıdakilerden hangisi, Avrupa’da faşizmin yükseldiği ve ırkla alakalı “bilimsel” çalışmaların hız kazandığı bir dönemde bilimin normlarını ön plana çıkarmıştır?

Feminist perspektif hangi yönüyle Thomas Kuhn’un yaklaşımına benzemektedir?

Thomas Kuhn “Bilimsel Devrimlerin Yapısı” adlı eserinde, bilimsel süreci tarif etmiştir. Kuhn’un tarifinde yer alan döngüsel süreç aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak gösterilmiştir?

David Resnik’in bilimde etik normların evrenselliği ile ilgili olarak yaptığı yorum aşağıdakilerden hangisinde verilmiştir?

Feminist teori ile Marksist teori arasındaki benzerliğin vurgulanması ile ne amaçlanmaktadır?

Thomas Kuhn, yaygın bilimsel tarih yazımını hangi romandaki tarih yazımına benzetmektedir?

Imre Lakatos’un “araştırma programı” için aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

Kuhn’un Gestalt Değişimi ile anlatmaya çalıştığı nedir?

Aşağıdakilerden hangisi bilimde etik normlara neden ihtiyaç duyulduğunu açıklamaz?

Tecrübemizin tecrübe öncesi fikirlerimiz tarafından önemli oranda şekillendiğine inanan bir kişi aşağıdaki ifadelerden hangisine dikkat çekiyor olabilir?

Durkheim’in, sosyal olguların nesneler olarak ele alınmasını isterken en çok hangi idealin peşinden koştuğu söylenebilir?

Aşağıdakilerden hangisi, Feyerabend’e göre bilimin belli bir metodu olduğuna inananların temel problemlerinden biridir?

Francis Bacon ve Thomas Hobbes bilginin güç olduğunu düşünmekte ancak bir hususta ayrışmaktadırlar. Bu husus aşağıdakilerden hangisidir?

Aşağıdaki ifadelerden hangisi bir keşfin ortaya çıkmasında sosyal ve psikolojik faktörlerin etkisine dikkat çekmektedir?

Bilim tarihinin önemli dönüm noktalarından birisi, Francis Bacon’ın Aristocu ……….. yöntemine karşı çıkması ve onun yerine ……….. önermesidir. Yukarıdaki cümlede yer alan boşluklara sırasıyla aşağıdaki şıklardan hangisinin gelmesi uygun olur?

Eş-ölçülmezlik ile anlatılmak istenen nedir?

Aşağıdakilerden hangisi Thomas Kuhn’a göre bilimin doğru anlaşılmasına katkı sunacak disiplinlerden biridir?

Bu dersin yer aldığı bölüm arşivleri

Aynı bölümdeki diğer derslerin soruları

Aile Sosyolojisi

Atatürk İlkeleri İnkılap Tarihi

Çağdaş Sosyoloji Teorileri

Değişim Sosyolojisi

Din ve Toplum

Eğitim Sosyolojisi

Çalışmanı planla, takıldığın yeri sor

AUZEF hakkında sık sorulan sorular

AUZEF nedir, burada hangi bilgileri bulabilirim?

AUZEF çıkmış sorularını ve cevaplarını bulabilir miyim?

AUZEF sorularını bölümüme göre nasıl bulurum?

AUZEF İşletme bölümünün ders soruları nerede?

AUZEF arşivi bütün sınav yıllarını kapsıyor mu?

AUZEF sorularını nasıl çözebilirim?

AUZEF haberlerini ve duyurularını nereden takip edebilirim?

AUZEF sınav ve kayıt tarihlerini nasıl kontrol ederim?

İstanbul Üniversitesi öğrenci işlemlerine nasıl ulaşırım?

Bu sayfa AUZEF resmî sayfası mı?