Soru arşivi yükleniyor…
Sorular yükleniyor…
Sınav ve konu sorularıyla çalış. Cevabını kontrol et, zorlandığın soruları kaydet ve yeniden çöz.
488 sorunun metninde arama yapabilirsin.
Diğer 3 görselli soruları kendi sayfalarında çözebilirsin.
Kendi cevabını düşün, sonra yayımlanmış cevapla karşılaştır. Değerlendirmeyi sen yaparsın.
İlerleme yükleniyor…
İlk Türkçe gazete Takvim-i Vekayi’nin yayınlanması ve devlet yönetiminde yenilik ve düzeltimlere gidilmesi yolunda büyük çaba harcayan ve önemli adımları gerçekleştiren kişi II. Mahmud’dur.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Gazetenin çıkışından beş gün önce yayımlanan mukaddimede (önsöz) gazetenin amaçları şöyle dile getirilmiştir: • Bütün Osmanlı vatandaşlarının yurt içinde ve dünyada olanları öğrenmesi, yabancıların da Osmanlı görüşünü öğrenmesi, • Yanlış haber yayımlanmasını engelleyerek iç huzurun bozulmasını önlemek, • Fen, sanat, sanayi ve ticarete dair bilgilerin yaygınlaştırılıp halkın yararına sunulması • Devlet icraatının herkesçe bilinip buna uyulması sayesinde devlette birliğin sağlanması.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Takvim-i Vekayi, iç haberler (umur-ı dahiliye), dış haberler (umur-ı hariciye), askeri işler (mevaddı askeriye), bilimler (fünun) atanmalar (Tevcihat-ı ilmiye), ticaret ve fiyatlar (ticaret ve es’ar) olmak üzere altı bölümden oluştu.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
İlk özel gazete Tercüman-ı Ahval 21 Ekim 1860’da yayınlanmıştır. Kurucusu Agâh Efendi’dir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Tercüman-ı Ahval gazetesinin diğer gazetelerden görünümü farklıydı. Başlıklar göze çarpardı ve her birinin klişesi mevcuttu. Haber ve diğer yazılar göze batacak şekilde düzenlenmişti. İç ve dış haberler genel başlıklar altında toplanmıştı ve ülkelere ayrılarak verilmekteydi.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Tasvir-i Efkâr gazetesi Şinasi tarafından 27 Haziran 1862’de yayımlanmaya başladı ve Şinasi iki buçuk yıl kadar gazeteyi yönetti.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Şinasi’nin Türk matbaacılığına büyük katkıları oldu. Örne- ğin Arap harflerinin kimi yerde ayrı, kimi yerde bitişik yazılması nedeniyle yaklaşık beşyüzü bulan dizgi parçalarını ve bundan ileri gelen sorunları, parça sayısını 112’ye indirerek büyük ölçüde önledi. Harflerin şekillerini belirleyip kalıp hazırlattı ve yeni harfler döktürdü. Tasvir-i Efkâr gazetesinden sonrasındaki on yıl içinde açılan matbaa sayısı 150’yi buldu. Basımcılığın gelişiminde önemli yol katedildi.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
1867’de Muhbir gazetesi yayınlanmaya başladı. Yazarların başlıcaları Ali Suavi ve Ziya Bey idi. Hükümet politikasını sert dille eleştirebilen bir gazeteydi.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Basiret gazetesi 1870’de Basiretçi Ali Efendi tarafından yayınlanmaya başladı. Fransa ve Prusya arasındaki savaşta Almanlara destek çıktı. Tirajı 10 bine kadar yükseldi. Sonradan Ahmet Mithat da yazarları arasına katıldı. Bu gazetenin İstanbul’da en ileri teknolojiye sahip olduğu belirtilmektedir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Ayine-i Vatan gazetesi Mehmet Arif tarafından 1867’de çıkarıldı ve ilk resimli gazete olması ile ün kazandı.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Türkçe basında ilk karikatürler “İstanbul” gazetesinde yayınlandı.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Terakki, Ali Raşit ve Filip Efendilerin gazetesidir ve 1869’da yayınlandı. Dönemin tanınmış yazarlarını bir araya toplayan gazete dilde yalınlaşmayı savundu. İlk kez kadın ve mizah ekleri vermesi ile özellik kazandı. Bu gazetede kadınların hayata atılması ve çalışması gerektiği savunuldu.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
1869 yılında Sıtkı Efendi tarafından çıkarılan Mümeyyiz gazetesi ilk olarak çocuklar için özel sayı çıkaran gazetedir. Her sayısı ayrı bir renkte çıkarı- lan, çocuk terbiyesine önem veren, eğitici ve öğretici, nitelikte olan bu özel sayı ilk çocuk ve eğitim gazetesi olarak tarihe geçti.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Diyojen, 1870’de çıkan ilk Türkçe mizah dergisidir. Sahibi Teodor Kasap baş yazarı ise Âli Bey’dir. 1873’de Kararname-i Âli uyarınca kapatıldı. Dergideki ilk karikatür 23 Kasım 1871 tarihli 74. sayıda yer aldı. Türk basın tarihinde mizah genellikle Diyojen ile başlatılmaktadır.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
10 Ekim 1874’te yayımlanan Musavver Medeniyet gazetesi ilk kez fotoğraf basmış olması nedeniyle tarihi bir önem taşımaktadır.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Türk gazeteciliğinin ilk dönemi olarak nitelendirilen dönem, resmi nitelikteki Takvim-i Vekayi, yarı resmi nitelikteki Ceride-i Havadis, Tercüman-ı Ahval ve Tasviri Efkar’ın yayınlandığı dönem olarak anılır.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
İlk siyasi makaleleri sütunlarına koyan, kendinden öncekilere göre bir gazete niteliğine bürünen ve fikir gazeteciliği çığırını açan Tercüman-ı Ahval’dir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Mahmut Nedim Paşa tarafından 11 Mayıs 1876’da çıkarılan bir kararname ile gazetelere ilk resmi sansür uygulaması başlatıldı (Sansür Hakkında Âli Kararname).
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Sabah gazetesi baş yazarı Şemseddin Sami’de ilk gün sansürlenen yazı- ların yerini boş bırakarak yayınladı ve Sabah gazetesi sansür edilen yazıların yerini beyaz bırakarak, bu yayınlama usülünü ilk kez bularak uygulayan gazete oldu.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
İlk matbaa kurulmadan önce baskı, şimşir üzerine oyularak hazırlanan klişeler (kalıp) yolu ile gerçekleştiriliyordu.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Bu dönemde basının halk kitleleri üzerinde etkisi arttı. Dönemin padişahı Abdülaziz birçok aydını sürgüne gönderse de bu onun 30 Mayıs 1876’da tahttan indirilmesine engel olamadı. Yerine V. Murat geçti. Akli dengesi bozuk olarak nitelendirilen V. Murat’ın yerine, bir anayasa ve milletvekilleri meclisinin kurulmasına söz veren II. Abdülhamit (31 Ağustos 1876) hükümdar oldu. Kanuni Esasi olarak bilinen ilk anayasa 23 Aralık 1876’da ilan edildi. Kısa bir özgürlük dönemi olarak nitelendirilebilecek bu dönemde, basın yine kısıtlamalar içinde kaldı. 2 Mayıs 1877 yılında bir matbuat kanunu çıkarıldı. Bu kanuna göre gazete çıkarmak için hükümetten izin alınması, hükümete ve ilgililere cevap ve düzeltme hakkı tanınması, Mebusan Meclisi’ndeki tartışmaların yanlış anlam ve yorumlara yol açacak şekilde yayınlanması, devletin güvenliğini sarsan bir suçun işlenmesini kış- kırtan gazetelerin kapatılması, padişaha ve kurulu düzene dokunacak yazılar, yayın yapan gazetelerin kapatılması olası hale geliyordu. Sonrasında II. Abdülhamit halkın parlemento hayatı için hazır olmadığını, anayasanın şeriata uygun olmadığını öne sürerek 14 Şubat 1878’de Mebusan Meclisi’ni kapattı. Dolayısıyla Birinci Meşrutiyet Dönemi biterek İstibdat Dönemi olarak bilinen ve mutlakiyet rejiminin 1908’e kadar hü- küm sürdüğü dönem başladı. İlk sansür Abdülhamit yönetiminde Kanun-i Esasi kalkan edilerek çıkartılan 1877 tarihli Sıkı- yönetim Kararnamesi’nin uygulanmasıyla başladı. Önce siyasi yayın yapan gazeteler ardından tümü bu sansürden nasibini aldı. Beyaz kâğıt, baskı makinesi, mürekkep hatta kalem bile zararlı addedildi. 1885 ve 1895 tarihli matbaalar nizamnameleriyle, önce sadece kitaplarla basılı evrakı kapsayan sansür şiddeti, basılacak herşeyi denetim altına aldı. Hatta kanunsuz işlemler başladı ve bu uygulama bir çeşit terör durumuna geldi. İstibdat döneminde yalnız gazetelerle yetinilmedi, kitaplara karşı da amansız bir savaş açıldı. Bu dönemde hükümetin en büyük düşmanı haline gelen kitaplar yakılarak yok edildi.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
İkdam, Ahmet Cevdet Oran tarafından 5 Temmuz 1894’de kuruldu. Türkçülük akımına öncülük ederek “Siyasi Türk Gazetesi” olarak kendini niteledi. Sabah gazetesi ile de rekabete giren bu gazete ilk rotatifi (dönerbasar) getirten gazete olarak da önem kazanmaktadır.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Gazete dilinin sadeleşmesi için uğraşanların başında Ahmed Mithad Efendi gelmektedir
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
23 Aralık 1876 tarihinde kabul edilen Kanun-ı Esasi, ilk anayasamız olarak tarihteki yerini almış ve siyasi hayatta ilk defa anayasa ile kurulan parlamentolu bir dönem başlamıştır.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Meşrutiyetin ilk günlerinden itibaren İstanbul basının temsil eden belli başlı gazeteler şunlardır: İkdam, Sabah, Tercüman-ı Hakikat, Saadet. Ayrıca bu dönemde Mizah gazeteleri de yeniden çıkmaya başladı: Boşboğaz, Elüfürük, Karagöz, Kalem, Davul, Şaka, Yuha, Eşek, Laklak, Hacivat, Cingöz, Zevzek, Curcuna, El Malum.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?