Soru arşivi yükleniyor…
Sorular yükleniyor…
Sınav ve konu sorularıyla çalış. Cevabını kontrol et, zorlandığın soruları kaydet ve yeniden çöz.
376 sorunun metninde arama yapabilirsin.
Diğer 3 görselli soruları kendi sayfalarında çözebilirsin.
Kendi cevabını düşün, sonra yayımlanmış cevapla karşılaştır. Değerlendirmeyi sen yaparsın.
İlerleme yükleniyor…
• FSEK’te öngörülen ilim ve edebiyat, musiki, güzel sanat ve sinema eserleri gibi eser türlerinden biri olmalıdır (objektif şart). • Sahibinin (yaratıcısının) özelliğini taşımalıdır (sübjektif şart).
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Fotoğraf sahibi, fotoğrafın kamuya sunulup sunulmayacağına, kamuya ne zaman ve nasıl sunulacağına, kendi adı veya takma adı ile mi yoksa ad sız olarak mı kamuya sunacağına karar verebilir. Fotoğraf, sahibinin kişisel çevre si dışına çıktığı zaman kamuya sunulmuş sayılır. Kamuya sunulan bir fotoğrafın izinsiz kullanımına veya başkaları tarafından fotoğrafta değişiklik yapılmasına en gel olunabilir. Ayrıca fotoğraf sahibi, kendisine ait olan bir fotoğraftan yararlanılarak başka bir fotoğrafın meydana getirilmesine izin verme hakkı vardır. Başka bir deyişle fotoğraf sahibi, fotoğrafının işlenmesine izin verebilir. Bu durumda işlenmiş fotoğraf üzerindeki haklar işlenen fotoğrafın sahibine aittir
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
• İnsanların kişisel yaşamları belgelemeye yönelik fotoğraflar, • Kitap, dergi ve gazetelerde bir olay ya da durumu gösteren fotoğraflar, • Görsel sanat eserlerini kopyalayan fotoğraflar.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Edisyon, bir fotoğraf eserinin kaç adet ve hangi boyutta, hangi değerlerde üretileceğini ya da üretildiğini belirtir. Örneğin, bir galeride serginizin açıldığını varsayalım. 20 fotoğraftan oluşan bu sergideki fotoğraflarınızın boyutunun 60x90cm. olduğunu düşünelim. Galerici ve sanatçı birlikte oturup (bazen biri diğerinde daha baskın olarak) sergilenen fotoğrafların satış değerini belirleyebilmek üzere, fotoğraflardan kaç adet satılacağına karar verirler.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
“Fikrî Mülkiyet Hukuku” terimindeki” “fikrî” kelimesi konuyu değil, mülkiyetin türünü ifade etmektedir. Fikrî olan “mülkiyettir” ve bu mülkiyet maddi varlığı bulunan eşyaya ilişkin mülkiyetten farklıdır; mülkiyet terimi hak sahipliği anlamında kullanılmıştır. Bu nedenle “fikrî mülkiyet hukuku terimi” en geniş anlamı ile hem fikir ve sanat eserleri (copyrights) üzerindeki hakları, hem de sınaî mülkiyet haklarını kapsar. Fikir ve sanat eserleri üzerindeki hakları ifade etmek için kullanılan İngilizcedeki copyright sözcüğü, yaygın olarak telif hakları anlamında kullanılır. Fotoğraf eserleri telif yasaları ile korunurlar. Telif yasalarıyla korunan, dış dünya ya fikrî ürün olarak yansıyan fotoğraf eserleridir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Fotoğrafın kulanım süreci denildiğin de fotoğrafı çeken fotoğrafçıdan başlayan ve fotoğrafı en son noktada (farklı ortamlarda; örneğin gazete, dergi, reklam panosu gibi) kullanımıyla ilgili şartlar ve süreçler anlaşılır.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Türk Anayasasında (1982 Anayasası) fikrî mülkiyeti koruyan açık bir hüküm bulunmamasına rağmen Türkiye’nin de taraf olduğu İnsan Hakları Evrensel Beyannamesinin 27. maddesinin 3. fıkrası geniş yorumlandığında ve 1982 Anayasası’nın Mülkiyet Hakkını düzenleyen 35. maddesi ele alındığında bazı sonuçlara varılabilir. Buna göre; “Herkes, mülkiyet ve miras haklarına sahiptir. Bu haklar, ancak kamu yararı amacıyla, kanunla sınırlanabilir. Mülkiyet hakkının kullanılması toplum yararına aykırı olamaz” hükmü eser sahibinin eseri üzerindeki mülkiyet hakkını da kapsamına aldığı sonucuna ulaşılabilir. Konu ile ilgili maddeler aşağıdaki gibidir. • Madde 27.- Herkes toplumun kültürel yaşamına serbestçe katılma, güzel sanatlardan yararlanma, bilimsel gelişmeye katılma ve bundan yararlanma hakkına sahiptir. Herkesin yaratıcısı olduğu bilim, edebiyat ve sanat ürünlerinden doğan maddi ve manevi çıkarlarının korunmasına hakkı vardır. • Anayasa Madde 35.– Herkes, mülkiyet ve miras haklarına sahiptir. Bu haklar, ancak kamu yararı amacıyla, kanunla sınırlanabilir. Mülkiyet hakkının kullanılması toplum yararına aykırı olamaz. • Anayasa Madde 27.– Herkes, bilim ve sanat› serbestçe öğrenme ve öğretme, açıklama, yayma ve bu alanlarda her türlü araştırma hakkına sahiptir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
• Resmetme Tekniği: Niépce, 1827’deki ilk fotoğrafı ve Daguerre, 1837’de dagerreyotip yöntemi. • Çoğaltma Teknolojisi: Talbot, 1841 yılındaki negatif görüntüyle birlikte çoğaltma teknolojisi olarak fotoğrafı buldu. • Sanatın Ortamı: Hill 1845’de çektiği portre fotoğrafları, Rejlander 1857-58’de ve Cameron 1865’de çektikleri fotoğraflar.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Fotoğrafın sahibinin yaratıcı gücünü yansıtması, eserde daha önce duyulmamış veya görülmemiş mutlak bir orijinalite bulunması demek değildir. Bir başka fotoğrafın birebir taklidi ya da kop yası değil; asgari düzeyde özgünlüğe sahip bir fotoğraf olması gerekmektedir. Bu noktada her fotoğrafın bir “özgünlük” taşıdığı varsayımından hareket edilir. Fotoğraf eserlerinde sahibinin özelliği, konu seçiminde ve kullanılan fotoğrafın tekniğin de görülür. Fotoğraf çeken kişi, fotoğrafın tekniğini bilerek ışığı yoğurur. Fotoğraf makinesini, sıradan bir insan gözü, sadece bir konuya bakmak için kullanabilir; çe kilen fotoğraf, sadece o durumu tespit etmekten öteye geçemeyebilir. Ancak fotoğraf karesini, fotoğraf makinesinin yönlendirdiği olay ya da durumda kendine özgü gördüğü şeylerle dolduran kişinin eseri özgün sayılabilir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Fikrî hak, kişinin fikrî ürünler üzerinde hukukça korunan tekel yetkilerinden oluşur; sınaî haklar ise, fikir ve sanat eserleri dışında kalan fikrî ürünler üzerindeki haklardır.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Telif haklarına ilişkin modern hukuki düzenlemeler Fransız İhtilali’nden sonra mümkün olabilmiştir. Almanya, İsviçre gibi Avrupa ülkeleri 1791 tarihli Fransız Kanunu örneğini takip etmişlerdir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Müzayede evlerinden en önemlileri merkezleri Londra’da olan Christie’s ve Sotheby’s’dir. Çok köklü bir geçmişe ve ciddi bir müzayede geleneğine sahip olan bu müzayede evleri sadece Londra’da değil Dubai’den, Paris’e, New York’tan Tokyo’ya çeşitli şehirlerde de açık artırmalar düzenlemektedirler.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Telif hakları ile ilgili Cumhuriyet dönemindeki ilk düzenleme 1952 tarihinde yürürlüğe giren 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunudur (FSEK). Buna göre her türlü eser yasanın koruması altındadır. Bu eserler bakımından korunan hak esasen aynı olsa da, ihlal ediliş biçimleri ve hak çeşitleri bakımından farklılık bulunmaktadır. Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu, fikir ve sanat eserlerini meydana getiren eser sahipleri ile bu eserleri icra eden veya yorumlayan icracı sanatçıların, seslerin ilk tespitini yapan fonogram yapımcıları ile filmlerin ilk tespitini gerçekleştiren yapımcıların ve radyo televizyon kuruluşlarının ürünleri üzerindeki manevi ve mali haklarını, bu haklara ilişkin tasarruf esas ve usullerini, yargı yollarını ve yaptırımlarını kapsamaktadır.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Bir fotoğrafın FSEK açısından güzel sanat eseri sayılabilmesi ve güzel sanat eseri olarak korumadan yararlanabilmesi için o fotoğrafın bediî vasfında olması; başka bir anlatımla estetik nitelikte olması gerekir. 5846 s. FSEK’nun 4. maddesinin 5. bendine göre, fotoğrafın güzel sanat eseri sayılabilmesi için bedii vasfı haiz olması gerekir. Bu itibarla bir fotoğraf üzerinde FSEK’na göre hak iddia edilmesi halinde öncelikle o fotoğrafın be dii vasfı haiz olup olmadığının tespiti gerekir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Fikrî ürünler soyuttur; maddi varlıkları yoktur. Fikrî ürünler dış dünyaya, bir çizgi, şekil, renk kompozisyonu, güzel sesler, tınılar bir şiir, bir roman olarak yansırlar. Bu bağlamda üzerinde somutlaştığı eşyadan da farklı bir varlığa sahiptirler. Örneğin bir yağlı boya tabloda fikrî ürün tuval veya tuval üzerindeki boya değil, boyayı ve tuvali resme dönüştüren yaratıcı fikrî çalışmasının ortaya çıkardığı sonuçtur.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Dünya müzayede ve koleksiyon ortamının 2008 yılı sonu itibariyle %35’i Londra’da, %35’i New York’ta, %7si ve geri kalan *’si dünyanın farklı yerlerinde yapılmaktadır.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Portre fotoğrafçıları sadece insanların yüzlerini kaydetmenin ötesinde kişilerin ifadelerini, psikolojilerini, çalışma ortamlarını yani her yönüyle kişiliklerini yansıtmaya çalışmışlardır. Bunun için de, aydınlatma ve optik başta olmak üzere fotoğrafın kendine özgü tekniğini dönemin resim bilgi ve becerisiyle birleştirmeye yönelmişlerdir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Telif hakları bakımından ilk kez 15. yüzyılda yayınevlerine, eserlerin basılıp, çoğaltılıp satılması hakkını içeren imtiyazlar verilmiştir.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
• Yağlı ve suluboya tablolar; her türlü resimler, desenler, pasteller, gravürler, güzel yazılar ve tezhipler, kazıma, oyma, kakma veya benzeri usullerle maden, taş, ağaç veya diğer maddelerle çizilen veya tespit edilen eserler, kaligrafi, serigrafi • Heykeller, kabartmalar ve oymalar • Mimarlık eserleri • El işleri ve küçük sanat eserleri, minyatürler ve süsleme sanatı ürünleri ile tekstil, moda tasarımları • Fotoğrafik eserler ve slaytlar • Grafik eserler • Karikatür eserleri • Her türlü tiplemeler
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Çağdaş eser yaratmak demek güncel olanı, güncel bakış açısı ve farklı bir anlatım ile dile getirmeyi gerektirir. Esin kaynağı çok eski bir melodi, klasik bir re sim veya sanat tarihine mal olmuş bir mimari yapı bile olsa onun anlatım şekli, bakış açısı ve duruşu günümüzü ve günceli kucaklarsa bu eser çağdaştır. Günümüzde yukarıda bahsettiğimiz çağdaş sanat ortamını barındıran, koruyan, geliştiren, ticaretini yapan kişi ve kurumlar vardır. Bu yapı içinde küratör adıyla yeni bir meslek ortaya çıkmıştır. Küratorün yaptığı iş, gönüllü olarak bir sanatçı-eser-kişi ilişkisini sağlamak değildir. Bu ilişkiler sonucunda çok ciddi ticari gelirler de elde edilebilir. Küratörler daha çok sanatçı ile galeriler ve müzeler arasında ilişkiyi kurar ve bu ilişkiler sonucunda ticari komisyon alır. Şu anda Avrupa ve Amerika’daki sanat ortamının neredeyse yarısı bu bağımsız küratörler tarafından yürütülmektedir. Çağdaş sanat anlayışında küratörlük bir konu hakkında daha iyi bir bilgi ve olanaklar sunan kişidir
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Güzel sanat eserleri görme duyumuza hitap ederek estetik bir haz uyandıran, bir yüzey üzerinde yahut cisim halinde oluşmuş, dille ifadeleri mümkün olmayan fikrî ürünler olarak tanımlanmaktadır. Güzel sanat eserleri bakımından kanun koyucu koşul olarak “estetik değere sahip olma” unsurunu aramıştır.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Çağdaş; aynı çağda yer alanlardan, olanlardan, geçenlerden ya da yaşayanlardan her biridir. Çağın koşullarına uygun, ileri, uygar olarak da algılayabiliriz. Sanatsal anlamda irdeleyecek olursak çağdaş kelimesi günümüz teknolojisi ve bakış açısıyla üretilmiş sanat yapıtlarının genel adı olarak adlandırılabilirler. Bununla birlikte, çağdaş bakış açısı genellikle modern ile karıştırılır.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Manevi haklar, hayatta iken veya öldükten sonra devredilemez, feragat edilemez, hukukî işlemlerle sınırlanamaz. Bununla birlikte üçüncü kişilere bu hakların kullanma yetkisi verilebilir. Bu noktada mali hakların devri ile bu hakların kullanma yetkisinin verilmesinin birbirinden farklı kavramlar olduğu unutulmamalıdır. Mali hakların kullanma yetkisinin verilmesi, ruhsat veya lisans olarak adlandırılır. Mali haklar birbirinden bağımsızdırlar. Bu haklar ayrı ayrı devredilebilir veya lisans verilebilir. Devredilen mali haklar, devre denin malvarlığından çıkar. Lisans işlemiyle ise, kullanım yetkileri verildiği için mali haklar, hak sahibinde kalmaya devam eder.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Ülkemizde ise fikrî mülkiyet hukukunun tarihi kökleri Osmanlı dönemine kadar uzanmaktadır. Osmanlı devletinde basımevi kurup Türkçe kitap yayımlama izni alan ilk kişi İbrahim Müteferrika’dır.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?
Avrupa’da bir grup ticari amaçlı fotoğrafçı 1850’li yıllarda başyapıt resimlerin fotoğraf baskılarının kopyalarını satmaya başladılar. Bu şekilde sanat eserlerinin fotoğraf yoluyla kopyalanarak halka satışı başladı.
Cevabın yayımlanmış cevapla uyuştu mu?